Najdroższy błąd przy budowie kominka. Wychodzi na jaw dopiero zimą
Kominek z płaszczem wodnym albo z systemem dystrybucji gorącego powietrza potrafi zmienić sposób ogrzewania całego domu — i to bardziej, niż wielu osobom się wydaje. Tylko jak zaplanować instalację, żeby ciepło nie uciekało, a trafiało dokładnie tam, gdzie powinno? Co tak naprawdę daje rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka i jak zrobić nawiew, który będzie działał wydajnie, cicho i bezproblemowo? Za chwilę pokażemy, jak rozprowadzić ciepło z kominka krok po kroku oraz na co zwrócić uwagę przy kominkach z płaszczem wodnym i systemie DGP, by uniknąć kosztownych błędów.
- Jak działa DGP, czyli ciepło z kominka
- Kominek z płaszczem wodnym w praktyce
- Dystrybucja gorącego powietrza z kominka
- Wymiennik akumulacyjny do kozy: ciepło na dłużej
Jak działa DGP, czyli ciepło z kominka
Ciepło wytwarzane przez kominek nie musi bezpowrotnie uciekać kominem. Wystarczy doposażyć palenisko w rozwiązanie, które przechwyci część energii i wykorzysta ją w domu. Najczęściej stosuje się wkład z płaszczem wodnym albo kominek z dystrybucją gorącego powietrza (DGP). To kompletny układ grzewczy: od kominka odchodzą odpowiednio zaprojektowane elementy, które transportują ciepło do wybranych pomieszczeń.
Rozprowadzenie ciepła z kozy lub rozprowadzanie ciepłego powietrza z kominka może działać jako samodzielne ogrzewanie albo jako wsparcie dla głównego źródła ciepła w budynku. Taka instalacja powinna być dobrze zaplanowana i wykonana zgodnie z projektem. Zyski są konkretne — przede wszystkim można realnie ograniczyć koszty ogrzewania. System DGP lub płaszcz wodny potrafi też bardzo efektywnie odciążyć podstawową instalację grzewczą (choć rzadziej spotyka się go jako jedyne źródło ogrzewania).
Na czym polega rozprowadzenie ciepła z kominka? Zasadę działania dystrybucji gorącego powietrza da się streścić w kilku krokach. Najpierw wkład kominkowy nagrzewa się od płonącego drewna. Następnie, dzięki wymiennikowi, ciepło przekazywane jest do powietrza, które później trafia kanałami nawiewnymi do poszczególnych pomieszczeń.
Żeby doprowadzić gorące powietrze z kominka tam, gdzie jest potrzebne, montuje się rury rozprowadzające ciepło. Tzw. kanał nawiewny może wymuszać obieg przy pomocy wentylatorów. Z kolei powietrze ogrzewane przy kominku może być też zasysane przez szczeliny między obudową a wkładem kominkowym.
Systemy kominkowe do rozprowadzania ciepła są zaprojektowane tak, aby świeże powietrze w pomieszczeniach nie mieszało się z powietrzem i spalinami z paleniska. W instalacji musi więc znaleźć się oddzielna rura spalinowa, która odprowadza dym i produkty spalania. Co ważne, sama rura spalinowa również może oddawać część ciepła do układu DGP, co dodatkowo podnosi sprawność grzewczą całej instalacji.
Kominek z płaszczem wodnym w praktyce
Jak skutecznie rozprowadzić ciepło z kominka po całym domu? W wielu budynkach najwygodniejszym rozwiązaniem okazuje się kominek z płaszczem wodnym. Tego typu systemy kominkowe rozprowadzające ciepło szczególnie dobrze sprawdzają się tam, gdzie działa klasyczna instalacja centralnego ogrzewania z grzejnikami. W praktyce kominek z płaszczem wodnym może stać się prostym sposobem na równomierne dogrzanie wszystkich pomieszczeń, bez ograniczania się do jednego pokoju.
Wymiennik ciepła do kozy lub kominka najczęściej ma formę wężownicy, którą montuje się wokół okapu. Jej rola polega na podgrzewaniu wody, a ta następnie podnosi temperaturę w instalacji CO. Co ważne, rozprowadzanie ciepła z kominka z płaszczem wodnym można wykorzystać także przy ogrzewaniu podłogowym. Ponieważ „podłogówka” pracuje na niższych parametrach, zwykle stosuje się dodatkowy układ mieszający, który obniża temperaturę czynnika grzewczego, zanim trafi on do obiegów podłogowych.
Kominek z rozprowadzeniem ciepła w instalacji wodnej nie wymusza przeprowadzania dużego remontu związanego z wykonywaniem kanałów nawiewnych. Wymiennik ciepła do kozy albo kominka podłącza się rurami o średnicy takiej samej, jak w instalacji centralnego ogrzewania. Dzięki temu nie trzeba przebudowywać całego systemu grzewczego — wystarczy poprawnie połączyć oba układy, aby mogły współpracować w jednym obiegu.
Rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka będzie możliwe, jeśli zamontujemy otwarte naczynie wzbiorcze. Zazwyczaj znajduje się ono w zestawie z kominkiem. Otwarte naczynie wzbiorcze trzeba połączyć z kominkiem, zaworem bezpieczeństwa oraz rurami. Cała instalacja powinna zostać wykonana zgodnie z wcześniej przygotowanym, konkretnym schematem, aby działała bezpiecznie i stabilnie.
Dystrybucja gorącego powietrza z kominka
Kominek z płaszczem wodnym to tylko jedna z opcji na przekazywanie ciepła dalej w domu. Równie popularnym rozwiązaniem jest dystrybucja gorącego powietrza (DGP), czyli rozprowadzanie ciepła z kominka kanałami nawiewnymi. Powietrze ogrzewa się przy wkładzie, a następnie trafia przewodami do wybranych pomieszczeń.
Rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka poprzez kanały nawiewne daje sporo możliwości aranżacyjnych i modernizacyjnych. Ten wariant szczególnie dobrze sprawdza się w budynkach bez klasycznej instalacji centralnego ogrzewania albo wtedy, gdy właściciel nie chce ingerować w istniejące CO.
W systemie DGP stosuje się specjalne rury rozprowadzające ciepło, które prowadzą ogrzane powietrze od kominka do pomieszczeń. Kanał nawiewny do kominka kończy się zwykle anemostatem, pozwalającym kierować strumień w jednym lub kilku kierunkach — zależnie od potrzeb danego wnętrza.
Rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka w technologii DGP pozwala szybko podnieść temperaturę w pokojach. Najlepsze rezultaty uzyskuje się w pomieszczeniach położonych na wyższej kondygnacji i możliwie blisko kominka. Wraz ze wzrostem odległości spada skuteczność grzania, dlatego zaleca się, aby poziomy kanał nawiewny do kominka miał maksymalnie ok. 3 metry długości, licząc od kominka.
Co istotne, przy krótkich odcinkach kanał do kominka może pracować w trybie grawitacyjnym. Taki nawiew do kominka działa samoczynnie, bez dodatkowych urządzeń, wykorzystując naturalną różnicę gęstości powietrza: cieplejsze unosi się do góry, wędruje przez rury rozprowadzające ciepło i wypływa do pomieszczenia (najczęściej na piętrze). Trzeba jednak pamiętać, że grawitacyjne rozprowadzenie ciepła przez rury rozprowadzające ciepło jest efektywne głównie przy krótkich trasach instalacji. W dłuższych układach bywa niewystarczające — wtedy obieg można wymusić odpowiednimi wentylatorami. Co ciekawe, taki nawiew do kominka da się sterować elektronicznie, a automatyka wyraźnie poszerza możliwości systemu. Automatyczny nawiew do kominka umożliwia ustawienie parametrów ogrzewania dopasowanych do konkretnych pomieszczeń.
Rury rozprowadzające ciepło w instalacji sprawiają, że wnętrza nagrzewają się bardzo szybko, ale to rozwiązanie ma też swoje ograniczenia. Rozprowadzenie ciepła z kominka w systemie DGP oferuje niewielkie możliwości precyzyjnej regulacji temperatury. Dodatkowo kanał nawiewny do kominka dostarcza ciepło tylko wtedy, gdy palenisko jest rozgrzane. Po wygaśnięciu ognia rozprowadzenie grawitacyjne traci sens, a kanały przestają tłoczyć ogrzane powietrze. Z tego powodu rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka z DGP najczęściej pełni rolę dogrzewania, a rzadziej jest jedynym źródłem ciepła. Warto też mieć na uwadze, że powietrze płynące przez rury rozprowadzające ciepło może wzbudzać ruch kurzu — to istotna wada dla alergików wrażliwych na roztocza unoszące się w powietrzu.
Wiesz już, jak rozprowadzić ciepło z kominka. Jeśli chcesz poznać więcej praktycznych wskazówek z tej dziedziny, zajrzyj do pozostałych artykułów w naszym serwisie. Podpowiadamy m.in., czym powinien wyróżniać się wydajny nawiew do kominka. Wyjaśniamy też, jak wykonuje się rozprowadzenie ciepłego powietrza z kominka oraz jak działają grawitacyjne systemy wentylacyjne.
Wymiennik akumulacyjny do kozy: ciepło na dłużej
Mamy już omówione, jak wygląda nawiew do kominka z DGP oraz jak można rozprowadzać ciepło z kominka z płaszczem wodnym. Jest jeszcze jedna opcja, o której wiele osób myśli dopiero na etapie użytkowania — rozprowadzanie ciepła z kozy. Klasyczny piecyk typu koza potrafi szybko podnieść temperaturę w pokoju, ale spora część wyprodukowanej energii ucieka wraz ze spalinami przez przewód dymowy. Właśnie dlatego coraz częściej stosuje się wymiennik akumulacyjny, który działa na podobnej zasadzie jak dawne piece kaflowe.
Jak w praktyce wygląda rozprowadzanie ciepła z kozy z wykorzystaniem wymiennika akumulacyjnego? Taki wymiennik ciepła do kozy ma rozbudowany układ kanałów, przez które prowadzona jest rura spalinowa. Dzięki temu część energii, która normalnie „wylatywałaby w komin”, zostaje zmagazynowana w masie wymiennika, a następnie powoli przekazywana do wnętrza. Co ważne, wymiennik ciepła do kozy potrafi realnie zmienić komfort dogrzewania domu — system grzeje jeszcze przez kilka godzin po wygaśnięciu ognia. Takie rozprowadzenie ciepła z kozy najlepiej sprawdza się, gdy chcemy dogrzać jedno lub dwa pomieszczenia. Nie jest to natomiast rozwiązanie do ogrzewania dużej, podzielonej na wiele zamkniętych pokoi przestrzeni.
Akumulacyjny wymiennik ciepła do kozy daje kilka istotnych plusów. Po pierwsze, ciepło trafia do pomieszczenia równomiernie i stopniowo — bez gwałtownych podmuchów powietrza i bez efektu szybkiego przegrzania, który często towarzyszy samej kozie. Energia oddawana jest spokojnie przez długie godziny, co poprawia odczuwalny komfort. Tego typu rozprowadzenie ciepła z kozy zwykle nie wymaga budowania dodatkowych kanałów ani robienia dużego remontu. Warto też pamiętać o estetyce: nowoczesne kozy często pełnią funkcję dekoracyjną, a masywny wymiennik ciepła może stać się ciekawym, przyciągającym wzrok elementem aranżacji.