Palisz gałęzie w ogrodzie? Zgodnie z nowymi przepisami możesz dostać mandat nawet 5000 zł

Kiedyś palenie gałęzi, liści i innych odpadów z pola i ogrodu było swego rodzaju jesiennym rytuałem. Czasy się zmieniają, a wraz z nimi świadomość ekologiczna i dzisiaj Maria Konopnicka zamiast pisać „Siny dym się wije. Pod lasem, daleko.”, powiadomiłaby raczej straż miejską albo policję, a jej pastuszki zapłaciłyby pewnie mandat. Przycięte gałęzie i resztki roślinne powinny być kompostowane albo oddane do Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych.
- Podstawy prawne zakazu palenia odpadów
- Co grozi za palenie gałęzi na własnej działce?
- Czy palenie ogniska na posesji jest w ogóle możliwe?
Podstawy prawne zakazu palenia odpadów
Postępowanie z odpadami wszelkiego rodzaju, również roślinnych, reguluje Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 roku, Dz.U. 2013 poz. 21.
Art. 155. - Termiczne przekształcanie odpadów prowadzi się wyłącznie w spalarniach odpadów lub we współspalarniach odpadów.
Art. 191. - Kto, wbrew przepisowi art. 155, termicznie przekształca odpady poza spalarnią odpadów lub współspalarnią odpadów podlega karze aresztu albo grzywny.
Ponieważ to nieco eufemistyczne określenie „termiczne przekształcanie” znaczy w naszym przypadku tyle co „spalanie”, rozpalenie ogniska i oczyszczanie w ten sposób działki z gałęzi podlega pod te artykuły. Dla osób, które pamiętają jesienne porządkowanie ogrodów przy ognisku albo zimowe palenie gałęzi w lasach, aby ograniczyć ilość szkodników, sytuacja jest trochę szokująca – ale takie jest prawo.
Przepisy dotyczą zarówno terenów miejskich, jak i wiejskich; prywatnych ogrodów i posesji oraz ogródków działkowych. Spalanie odpadów roślinnych jest związane z dymem, który może wpływać na korzystanie z działek w sąsiedztwie – a to już wiąże się z Art. 144. Kodeksu Cywilnego:
„Właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych.”
Dym powstający przy paleniu ogniska nie może więc napływać do nieruchomości sąsiadów. Na dodatek wchodzi tutaj Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, Dz.U. 2010 nr 109 poz. 719.:
Par. 4. 1. W obiektach oraz na terenach przyległych do nich jest zabronione wykonywanie następujących czynności, które mogą spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się, utrudnienie prowadzenia działania ratowniczego lub ewakuacji:
1) używanie otwartego ognia, palenie tytoniu i stosowanie innych czynników mogących zainicjować zapłon materiałów;
5) rozpalanie ognia, wysypywanie gorącego popiołu i żużla lub wypalanie wierzchniej warstwy gleby i traw, w miejscu umożliwiającym zapalenie się materiałów palnych albo sąsiednich obiektów;
6) składowanie poza budynkami w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej materiałów palnych, w tym pozostałości roślinnych, gałęzi i chrustu.
Co grozi za palenie gałęzi na własnej działce?
Nielegalne spalanie na posesji gałęzi i innych odpadów z ogrodu i pola może skutkować karą od mandatu do postępowania sądowego:
- mandatem do 500 zł – w przypadku zgłoszenia przez sąsiada lub interwencji straży miejskiej.
- grzywną do 5000 zł – gdy spalanie powoduje uciążliwe zadymienie lub narusza przepisy środowiskowe.
- karą do 30 000 zł – za poważne naruszenie prawa, np. spalanie toksycznych materiałów lub odpadów przemysłowych.
- postępowaniem sądowym – jeżeli spalanie stwarza realne zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi, albo ryzyko pożaru.
Karę może nałożyć straż miejska, policja oraz Inspekcja Ochrony Środowiska.
Czy palenie ogniska na posesji jest w ogóle możliwe?
Tak, nie ma takiego zakazu, ale konieczne jest przestrzeganie przepisów przeciwpożarowych zawartych w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów. Na pewno nie można palić ogniska:
- w miejscu umożliwiającym zapalenie się materiałów palnych,
- w odległości mniejszej niż 4 m od granicy działki sąsiedniej,
- w odległości mniejszej niż 10 m od miejsca omłotów i miejsc występowania palnych płodów rolnych,
- w odległości mniejszej niż 100 m od granicy lasu.
Kolejnym ograniczeniem może być nadmierna ilość dymu i zapachu. Jeśli sąsiedzi uznają Wasze ognisko za uciążliwe na ich posesji, mają prawo zażądać jego zgaszenia. Palenie ogniska w pobliżu drogi może ograniczać widoczność kierowcom, co stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu.
Co wobec tego można zrobić? Można rozpalić w ogrodzie ognisko w celach rekreacyjnych, używając do tego wysuszonego drewna o wilgotności poniżej 20%. Suche drewno wydziela mało dymu i ognisko nie jest uciążliwe dla sąsiadów. Liście zgrabione w ogrodzie, zamiast palić, można wykorzystać do okrywania bylin i krzewów. Liście wraz z innymi resztkami roślinnymi nadają się do kompostowania i nawożenia roślin. Grubsze gałęzie można wykorzystać do przygotowania drewna kominkowego, które po sezonowaniu będzie gotowe do użycia. Drobne gałęzie najlepiej jest zrębkować, a wióry wykorzystać w ogrodzie jako ściółkę.
