Rośliny marnieją mimo podlewania i nawożenia? Problem może tkwić w ziemi
pH gleby — niewidoczny na pierwszy rzut oka wskaźnik, który przesądza, czy rośliny rozkwitną, czy zaczną marnieć. Odczyn podłoża, od kwaśnego po zasadowy, potrafi zablokować składniki odżywcze albo udostępnić je w idealnym momencie — i właśnie dlatego dopasowanie pH do potrzeb roślin jest kluczem do ich zdrowego wzrostu. Oczywiście liczy się też miejsce w ogrodzie (słońce czy cień) oraz typ ziemi (lekka, piaszczysta czy cięższa, gliniasta), ale to pH często bywa brakującym elementem układanki. Dobra wiadomość? Da się je świadomie podnieść lub obniżyć — trzeba tylko wiedzieć, jak to zrobić i kiedy uzbroić się w cierpliwość.
- Kwaśna gleba: jak sprawdzić pH i co robić
- Rośliny lubiące kwaśną glebę: lista
- Rośliny, które lubią zasadową glebę
- Jak regulować pH gleby w ogrodzie
Kwaśna gleba: jak sprawdzić pH i co robić
W zależności od poziomu pH wyróżnia się gleby kwaśne, obojętne oraz zasadowe. Gdy pH spada poniżej 6,5, podłoże uznaje się za kwaśne — a to oznacza, że część roślin będzie się w nim czuła świetnie, podczas gdy inne zaczną wyraźnie słabnąć. Nie wszystkie gatunki mają takie same wymagania co do odczynu. Dla przykładu kalafior, por czy wiśnie najlepiej rosną w glebie obojętnej, natomiast na kwaśnej często radzą sobie gorzej. Są jednak rośliny bardziej wyrozumiałe, a także takie, które wręcz preferują kwaśne podłoże i potrafią rozwijać się w nim wyjątkowo dobrze.
Jeśli w ogrodzie traficie na kwaśną glebę, macie zasadniczo dwie drogi:
- podnieść wartość pH gleby,
- postawić na uprawę roślin, którym kwaśny odczyn odpowiada.
Sprawdzenie, jak kwaśna jest gleba, nie musi od razu oznaczać skomplikowanych badań laboratoryjnych. Do codziennych, ogrodniczych potrzeb zwykle wystarczy prosty zestaw testowy kupiony w centrum ogrodniczym, który szybko pokaże orientacyjny wynik. Dokładniejsza analiza gleby przydaje się wtedy, gdy chcecie poznać także poziom składników odżywczych. Najlepszy moment na takie badanie to późna jesień albo wczesna wiosna. Sam pomiar pH można wykonać m.in. papierkiem lakmusowym, kwasomierzem lub różnymi typami mierników.
Rośliny lubiące kwaśną glebę: lista
- Warzywa i jagody
Kwasowe podłoże sprzyja wielu różnym roślinom. W praktyce oznacza to, że w warzywniku możesz wybierać spośród naprawdę sporej liczby gatunków — wystarczy dopasować je do zakresu pH gleby.
| wartość pH | rodzaj roślin |
|---|---|
| 4,0 – 6,0 | borówki, żurawiny |
| 5,0 – 6,5 | cykoria, ziemniaki |
| 5,2 – 7,5 | pomidory |
| 5,5 – 6,5 | burak liściowy |
| 5,5 – 7,0 | fasola, seler |
| 5,5 – 7,5 | kalarepa, ogórki, dynia |
| 6,0 – 7,0 | por, brokuły, marchew, groszek, marchew, papryka, szpinak, szparagi, brukselka |
| 6,0 – 7,5 | cukinia, rzodkiewka, jarmuż |
| 6,3 – 7,5 | sałata |
| 5,5 – 7,5 | truskawki |
- Drzewa i krzewy
Nie brakuje też drzew i krzewów, które na kwaśnej glebie czują się wyjątkowo dobrze. Gdy podłoże jest zbyt mało kwaśne, możesz je łatwo „podkręcić” naturalną ściółką — np. sosnowymi igłami albo liśćmi dębu. Do roślin dobrze znoszących takie warunki zaliczają się:
- różanecznik,
- magnolia,
- daglezja,
- hortensja,
- sosna,
- brzoza,
- topola,
- pigwa,
- kasztanowiec,
- kamelia,
- jarząb,
- dereń,
- cyprysik,
- ostrokrzew.
- Trawy i byliny
Jeśli planujesz nasadzenia pod koronami drzew lub przy krzewach, najlepiej sprawdzają się rośliny zielne o zbliżonych wymaganiach. W takim miejscu dobrze rosną m.in.:
- arnika,
- pantofelek,
- wrzos,
- kalmia,
- sasanka,
- narcyz,
- storczyk,
- paproć,
- pierwiosnek,
- mieczyk,
- niecierpek,
- janowiec,
- kaczeniec.
Rośliny, które lubią zasadową glebę
Na glebach o wysokim, zasadowym pH najlepiej rosną m.in.:
- jabłoń,
- grusza,
- świdośliwa,
- dzwonek,
- krokus,
- róża,
- głóg,
- berberys,
- chaber,
- dereń,
- żmijowiec.
Jak regulować pH gleby w ogrodzie
Nie każdy ogrodnik cieszy się z kwaśnej gleby na działce. Szczególnie na trawniku zbyt niskie pH sprzyja pojawianiu się mchu i zwiększa ryzyko rozwoju pleśni. Co zrobić, by rośliny mniej lubiące kwaśne podłoże również dobrze rosły? Najczęściej wystarczy wapnowanie. Kluczowe jest, by zacząć od niewielkiej dawki i podnosić ją stopniowo. Ponieważ wapń z czasem bywa wypłukiwany z podłoża, taki zabieg warto powtarzać co 2–3 lata.
Można oczywiście wykonać też działanie odwrotne, czyli obniżyć pH i bardziej zakwasić ziemię. Jest to potrzebne na przykład wtedy, gdy planujecie posadzić borówki, a gleba w ogrodzie ma raczej odczyn zasadowy.
Zdarza się również, że problemem staje się zbyt duża ilość wapna w glebie i wtedy trzeba „cofnąć” jego działanie. Jest na to kilka sposobów:
- Rozkładająca się materia organiczna pomaga obniżyć pH gleby. Sprawdzą się m.in. kompost, torf, obornik oraz kompostowane liście dębowe.
- Na glebach ciężkich można dodatkowo zastosować siarkę lub siarczan żelaza – to nawozy, które sprzyjają zakwaszaniu podłoża.
- Fusy z kawy działają nie tylko jak delikatny nawóz, ale przy okazji pomagają obniżyć pH ziemi.
- Wytłoki winogron po produkcji wina nie są dostępne dla każdego, jednak także mogą się do tego nadawać.
- Ściółka z igieł i kory drzew iglastych świetnie sprawdza się do zakwaszającego ściółkowania roślin.
