Mszyce przeżywają nawet silne mrozy. Ogrodnicy dobrze to wiedzą
Wiele szkodników przystosowało się do naszych warunków klimatycznych i doskonale potrafią przetrwać zimę i z zapałem odrodzić się w nowym sezonie. Należą do nich bardzo popularne mszyce, których główny sezon trwa zwykle od wczesnej wiosny do późnej jesieni. Ale co się z nimi dzieje, kiedy dni stają się mroźne? Czy szkodniki przetrwają zimę, czy też może rośliny w ogrodzie będą bezpieczne?
- Czy mszyce przeżyją zimę?
- Sposób życia i skutki żerowania mszycy w ogrodzie
- Zapobieganie inwazji mszyc – co możecie zrobić?
Czy mszyce przeżyją zimę?
Kiedy tylko wiosenne dni stają się cieplejsze, w ogrodzie pojawia się często inwazja mszyc, które szybko opanowują rozmaite rośliny. Ich rozprzestrzenianie postępuje tak szybko, ponieważ szkodniki są niezwykle odporne i wytrzymują nawet bardzo niskie temperatury. Dorosłe owady mogą przetrwać łagodną zimę i przemarzają dopiero w czasie mocnych mrozów. To brzmi dosyć optymistycznie, tyle tylko że mszyce – podobnie jak wiele innych szkodników – składają jesienią jaja na swoich roślinach. A te są bardzo odporne na wilgoć, chłód i mróz, i bez problemu doczekają do wiosny.
Właśnie jesienią mszyce składają jaja, preferując przy tym pewne rośliny żywicielskie, jak brzoskwinie, wiśnie, róże, trawy i ketmie. W przeciwieństwie do owadów dorosłych, jaja i larwy są znacznie mniej wrażliwe na niskie temperatury. Na przykład mszyca świerkowa może wytrzymać mrozy nawet do minus 60°C, dzięki czemu przetrwa w warunkach syberyjskich.
Sposób życia i skutki żerowania mszycy w ogrodzie
Mszyce, podobnie jak ślimaki, należą do najczęstszych szkodników w ogrodzie. Rozpoczynają swój sezon zwykle wiosną i trwa on aż do jesieni. Szczególnie pierwsze miesiące, kiedy powoli robi się ciepło, są dla szkodnika szczególnie sprzyjające i wtedy inwazje mszyc są najczęstsze. Wynika to z tego, że złożone jesienią jaja zimują w ogrodzie. Co ciekawe, ich liczba zupełnie wystarcza, aby powstały potężne kolonie.
To z kolei wynika z fascynującego cyklu życiowego mszyc. Złożone jesienią jaja są dobrze ukryte w zakamarkach roślin i tych zimowych jaj wylęgają się tylko samice. Rozmnażają się one partenogenetycznie, szybko zwiększając swoją populację. W efekcie samice rodzą kolejne pokolenia samic, z których część jest uskrzydlona i może przenosić się w inne rejony. W cyklu życiowym mszyc występuje też okres rozmnażania płciowego. Ten etap zapewnia owadom różnorodność genetyczną, która jest podstawą przetrwania w zmieniającym się środowisku. Jesienią pojawiają się w populacji samice, które rodzą osobniki obu płci. Pod koniec września i w październiku dochodzi więc do rozmnażania płciowego, a złożone jaja będą zimować. W nowym sezonie cykl się powtórzy.
Inwazje mszyc przebiegają zwykle w podobny sposób: liczne kolonie małych szkodników zasiedlają świeże, młode pędy różnych gatunków roślin i żywią się ich sokiem. Same uszkodzenia roślin nie są znaczne, ale prowadzą do powstawania chorób grzybowych, a w rezultacie do utraty liści. Wydzielina mszyc zawiera cukier, który tworzy na liściach kleistą powłokę, która stanowi doskonałą pożywkę dla grzybów. Innym zagrożeniem dla roślin możliwe przeniesienie przez mszyce wirusów, które powodują groźne choroby.
Zapobieganie inwazji mszyc – co możecie zrobić?
Działania prewencyjne w stosunku do mszyc mają sens i są uzasadnione. Zasadniczo chodzi o to, że na zachorowania i opanowanie przez szkodniki podatne są przede wszystkim rośliny osłabione. Właśnie rośliny ogrodowe o efektownym i obfitym kwitnieniu jak hibiskus, jaśminowiec, a także róże rabatowe i wielkokwiatowe wymagają wyjątkowo troskliwej opieki i pielęgnacji. Muszą one bowiem inwestować mnóstwo energii w rozwijanie i utrzymanie swoich wspaniałych kwiatów, a to może szybko prowadzić do niedoboru składników odżywczych.
Oto kilka zabiegów, które pomogą zapobiec inwazji mszyc:
- Gruntowne czyszczenie pni
Pod koniec sezonu szkodniki składają swoje jaja dobrze ukryte w zakamarkach roślin, na których żerują. Szczególnie ulubionym miejscem jest kora drzew. W tym celu należy pnie drzew dokładnie wyszczotkować, aby usunąć luźne kawałki kory i pozbawić szkodniki możliwości ukrycia złóż jaj.
- Bielenie pni drzew
Bielenie wapnem drzew nie tylko zabezpiecza przed uszkodzeniami mrozowymi, ale działa też antyseptycznie i ogranicza rozwój niektórych grzybów i bakterii, a także uniemożliwia rozwój jaj.
- Opryski zimą olejem roślinnym
Stosowanie zimą oprysków preparatami zawierających olej roślinny zapobiega inwazji mszyc wiosną. Olej pokrywa złoża zimujących jaj cienką emulsją i zamyka dopływ do nich tlenu – powoduje w ten sposób zamieranie pierwszej generacji szkodników.
- Odpowiednie nawożenie roślin
Mocne i zdrowe rośliny są wstanie lepiej przeciwstawić się szkodnikom. Zwracajcie uwagę na ostrożne i zgodne z potrzebami roślin nawożenie. Unikajcie zbyt wysokich dawek azotu, ponieważ tkanki roślin stają się wtedy bardziej miękkie i łatwiej dostępne dla mszyc i innych szkodników.
- Zakładanie upraw mieszanych
Okazuje się, że niektóre rośliny działają na mszyce odstraszająco. Można je wykorzystać do zabezpieczania innych roślin w ogrodzie. Efekt odstraszający mszyce wywołuje między innymi lawenda, tymianek, rozmaryn i szałwia.
- Wybór optymalnego stanowiska
Sprawdzonym środkiem przeciwko mszycom jest sam wybór miejsca pod Wasze rośliny. Im bardziej komfortowo czują się w swoim miejscu w ogrodzie rośliny, tym bardziej są odporne na choroby i szkodniki. Zwracajcie uwagę na wymagania roślin pod względem światła, wartości pH oraz innych właściwości gleby. Celowe są zabiegi poprawiające jakość podłoża.
- Wspieranie naturalnych wrogów mszyc
Mszyce, podobnie jak inne szkodniki, mają swoich naturalnych wrogów. Należą do nich biedronki i ich larwy, skorki, larwy złotooka, osy i muchówki. Zapewnijcie im schronienie, instalujcie w ogrodzie domki dla owadów, nie używajcie środków chemicznych. Zaprojektujcie swój ogród tak, aby był jak najbardziej naturalny.