Nie musisz truć kretów. Te rośliny skutecznie odstraszają je z ogrodu
Pojawiające się w ogrodzie kopczyki ziemi, będące skutkiem nocnej pracy kreta, mogą być mocno frustrujące. Właściciel ogrodu staje wtedy przed dylematem: z jednej strony chciałby w idealnym stanie utrzymać swoje trawniki i rabaty, a z drugiej szanować przyrodę i ją chronić. Naturalna metoda, jaką jest zastosowanie pewnych roślin, pomaga w pozbyciu się kretów z ogrodu, a jednocześnie wzbogaca jego różnorodność.
- Dlaczego ważne są naturalne metody ochrony roślin?
- Rośliny najbardziej skuteczne w odstraszaniu kretów
Dlaczego ważne są naturalne metody ochrony roślin?
Kret europejski (Talpa europaea) jest fascynującym stworzeniem, które często jest źle rozumiane i oceniane. Krety są ssakami mięsożernymi, żywiącymi się dżdżownicami, larwami owadów i drobnymi kręgowcami. Chociaż często są postrzegane jako uciążliwe, w naszym ekosystemie odgrywają ważną rolę. Te małe zwierzątka spulchniają glebę poprzez kopanie podziemnych tuneli i komór, co poprawia jej jakość i przepuszczalność wody. W diecie kretów znajduje się wiele gatunków uznawanych przez ogrodników za szkodniki, a więc przyczyniają się do ich naturalnej kontroli.
Jednym z naturalnych sposobów ochrony przed szkodami wyrządzanymi w ogrodzie przez krety, obok zapór i pułapek, jest sadzenie określonych roślin, które swoim zapachem odstraszają zwierzęta. W Polsce kret jest objęty ochroną gatunkową częściową i chociaż nie jest gatunkiem zagrożonym, to ze względu na przypiętą mu etykietę „szkodnika”, populacja może być lokalnie znacznie zmniejszona.
Odstraszanie kretów przy pomocy roślin jest metodą nieszkodliwą ani dla zwierząt domowych, ani dzikich. Można je harmonijnie komponować na rabatach, a dodatkowym pozytywnym efektem jest wabienie owadów zapylających. Sadzenie roślin jest też często tańsze niż metody chemiczne albo mechaniczne.
Rośliny najbardziej skuteczne w odstraszaniu kretów
Po latach doświadczeń i obserwacji wykazano, że niektóre gatunki roślin są szczególnie skuteczne w naturalnej ochronie przed kretami. Odznaczają się silnym zapachem albo nieprzyjemnymi dla kretów właściwościami. Oto one:
- Szachownica cesarska (Fritillaria imperialis)
Szachownica cesarska albo korona cesarska jest wspaniałą rośliną, która nie tylko zachwyca swoją urodą, ale też służy jako naturalny środek przeciwko kretom. Dorasta do wysokości półtora metra, a jej jaskrawe, pomarańczowe lub czerwone, okazałe kwiaty stanowią prawdziwą ozdobę ogrodu. Cebule szachownicy cesarskiej zawierają alkaloidy steroidowe, między innymi silnie trującą imperialinę oraz substancję o mocnym, nieprzyjemnym dla zwierząt zapachu. Ten zapach ledwie wyczuwalny dla ludzi, dla kretów jest jednak skrajnie odpychający.
Aromat cebuli szachownicy cesarskiej wnika głęboko w ziemię i w naturalny sposób wypłasza krety. Zwierzęta unikają obszaru, gdzie rosną te kwiaty, ponieważ drażnią one wrażliwe krecie nosy. Jest rzeczą fascynującą obserwować, jak taka piękna roślina potrafi być równocześnie skuteczna. Do zalet korony cesarskiej należy:
- duża skuteczność przeciwko kretom,
- efektowna ozdoba ogrodu,
- długa żywotność rośliny i łatwość pielęgnacji,
- źródło pokarmu dla owadów.
- Czosnek pospolity (Allium sativum)
Czosnek nie tylko znajduje wszechstronne zastosowanie w kuchni, ale kreuje się też na skuteczny środek odstraszający krety. Jego przenikliwy aromat, który dla nas jest tak wartościowy, dla wrażliwych nosków pod ziemią wygląda na przeraźliwie drażniący. To ciekawe, że mali eksperci od kopnia tuneli nagle rzucają się do ucieczki, kiedy natkną się na czosnek.
Intensywny zapach czosnku działa na krety na kilku płaszczyznach:
- zagłusza zapach ulubionych przekąsek jak dżdżownice albo larwy owadów,
- olejki eteryczne czosnku drażnią delikatne śluzówki kretów,
- mocny zapach czosnku zakłóca orientację zwierząt pod ziemią.
W ten sposób środowisko skażone czosnkiem staje się dla kretów skrajnie nieatrakcyjne, bez wyrządzania im bezpośrednio szkody. Jest to szczególnie ważne, ponieważ przez takie działanie ogród jest chroniony bez ofiar po stronie małych ziemnych artystów.
Czosnek nie tylko trzyma krety w ogrodzie na dystans, ale przynosi też dodatkowe korzyści:
- jako naturalny środek ochrony roślin działa pozytywnie na różne szkodniki i choroby,
- korzenie spulchniają glebę, co sprzyja rozwojowi organizmów glebowych,
- czosnek nadaje się do upraw mieszanych wielu gatunków warzyw i roślin ozdobnych,
- po sezonie ochrony ogrodu przed kretami, można czosnek zebrać i wykorzystać w kuchni.
Jako ciekawostkę można podać, że na sąsiedztwie z czosnkiem wyraźnie korzystają róże. Są mniej podatne na mączniaka i mocniej kwitną. Interesujące, jak przyroda tworzy taką synergię.
- Narcyz (Narcissus)
Jak się okazuje, narcyzy są nie tylko miłymi zwiastunami wiosny, lecz również wyrastają na skutecznych pomocników w walce przeciwko kretom. Te popularne kwiaty cebulowe zawierają substancje trujące, których krety wolą instynktownie unikać. Zadziwiające, jak natura potrafi rozwijać takie obronne mechanizmy.
Zasadniczo do ochrony przed kretami nadają się wszystkie narcyzy, ale niektóre gatunki wydają się być szczególnie skuteczne:
- narcyz trąbkowy (Narcissus pseudonarcissus) – klasyczny narcyz w swojej charakterystycznej formie,
- narcyz biały (Narcissus poeticus) – białe kwiaty z pomarańczową koronką,
- narcyz żonkil (Narcissus jonquilla) – wiele małych, pachnących kwiatów na jednej łodydze,
- narcyz wielokwiatowy (Narcissus tazetta) – kwiaty o mocnym zapachu.
Mieszanka różnych narcyzów sprawia, że kwitną w rozmaitych okresach, a na dodatek tworzą ciekawe zestawienia. Można tę różnorodność podziwiać każdej wiosny na nowo.
Narcyzy trzymają skutecznie z dala od rabat nie tylko krety, ale płoszą też karczowniki. Poza tym dają wczesne pożywienie pierwszym owadom. Wnoszą cenną różnorodność do ogrodowego ekosystemu.
- Wilczomlecz (Euphorbia)
Wilczomlecz jest interesującym rodzajem botanicznym, który w naturalny sposób odstrasza skutecznie krety. Charakterystyczny dla tych roślin mleczny sok zawiera substancje, których krety instynktownie unikają. Istnieje wiele gatunków wilczomlecza, które nadają się do tego celu:
- wilczomlecz sosnka (Euphorbia cyparissias) – gatunek szczególnie mocny i skuteczny,
- wilczomlecz mirtowaty (Euphorbia myrsinites) – niebieskawe liście tworzą egzotyczny wygląd byliny,
- wilczomlecz migdałolistny (Euphorbia amygdaloides) – gatunek idealny namiejsca zacienione.
Ponieważ mleczny sok tych roślin może podrażniać skórę, należy przy ich sadzeniu nosić rękawice, a po pracy z wilczomleczami dokładnie umyć ręce. Szczególnie należy uważać, aby sok nie trafił do oczu. Dzieci i zwierzęta domowe lepiej od wilczomleczy trzymać z daleka. Mimo tych koniecznych środków ostrożności, wilczomlecze są pewną i ekologiczną alternatywą dla środków chemicznych.
- Ciemiernik cuchnący (Helleborus foetidus)
Ta roślina nosi może mało pochlebną nazwę, ale w rzeczywistości jest fascynującą rośliną w naturalny sposób odstraszającą krety. W zaskakujący sposób łączy w ogrodzie urodę z użytecznością. Posiada kilka osobliwych właściwości:
- zimozielone liście, które również zimą ożywiają ogród,
- niezwykłe, zielonkawe kwiaty, które pojawiają się już późną zimą,
- posiada zapach dla człowieka ledwie wyczuwalny, ale dla kretów dramatycznie nieprzyjemny,
- wykazuje zadziwiającą trwałość i łatwość pielęgnacji.
Ciemiernik cuchnący staje się pod drzewami oraz na skraju krzewów prawdziwym artystą. Tworzy gęste, niedostępne dla kretów zarośla, które pięknie przy tym wyglądają. Daje się też doskonale kombinować z innymi niedostępnymi dla kretów roślinami:
- partnerstwo z szachownicą cesarską skutkuje wspaniałym wiosennym kwitnieniem i podwójną ochroną przed kretami,
- sąsiedztwo czosnku wzmacnia barierę zapachową w naturalny sposób,
- razem z wilczomleczem tworzy całoroczny front obrony przed niepożądanymi gośćmi,
- szczególnie godna polecenia jest kompozycja ciemiernika cuchnącego, cesarskiej korony i czosnku; to oryginalne trio nie tylko odstrasza skutecznie krety, ale zapewnia też ciekawą ozdobę ogrodu w różnych porach roku.
Wymienione wyżej rośliny trzymają krety z dala od kwiatowych i warzywnych rabat, a jednocześnie umożliwiają atrakcyjne urządzenie ogrodu. Niemniej jednak potrzeba tutaj nieco cierpliwości – dłuższa chwila musi upłynąć, zanim rozwinie się pełna ochrona.
