Oto drzewo, które odmieni Twój ogród – piękne, trwałe i bezobsługowe!
Brzoza brodawkowata (Betula pendula) – trudno sobie wyobrazić polski pejzaż bez jej smukłej sylwetki. To rodzima piękność z intensywnie zielonymi liśćmi i interesującą, białą, popękaną korą, uważana za źródło energii i emitująca uspokajające wibracje. Obecnie brzoza brodawkowata występuje nie tylko w lasach, ale także w ogrodach, gdzie można spotkać nie tylko podstawowy gatunek, ale również liczne, bardzo interesujące odmiany. Oto zasady pielęgnacji tego niezwykłego drzewa.
- Brzoza brodawkowata: cechy i zastosowanie
- Pendula Youngii - brzoza do małych ogrodów
- Urokliwa brzoza Youngii: parasol natury
- Brzoza Purpurea: ozdobna i długowieczna
- Brzoza Fastigiata: kolumnowa piękność w parkach
- Wybór sadzonek brzozy brodawkowatej
- Wybór sadzonek brzozy brodawkowatej
- Sadzonki brzozy brodawkowatej: jak wybrać?
- Wymagania i warunki uprawy brzozy brodawkowatej
- Brzoza brodawkowata: drzewo bez wymagań
- Pielęgnacja brzozy: unikaj przycinania i przesadzania
- Brzozy i ich idealne towarzystwo w ogrodzie
Brzoza brodawkowata: cechy i zastosowanie
Brzoza brodawkowata to bardzo pospolity gatunek. Zwykle kojarzymy ją z tymi dziko rosnącymi, lecz Betula pendula była podstawą do wyhodowania licznych odmian kolorystycznych. Podstawowy gatunek to drzewo dorastające do około 30 metrów wysokości, o dość gęsto rozgałęzionej, imponującej koronie, prezentującej się niezwykle efektownie. Najistotniejszą cechą charakterystyczną, której Betula pendula zawdzięcza swoją łacińską nazwę, są wiszące gałęzie (pendula to nazwa typowa dla wszystkich roślin zwisających).
Kora brzozy ma biały odcień, jest popękana i łuszcząca się, co znacznie podkreśla jej urok. Na jej tle pięknie wyróżniają się żywe, jasnozielone liście, które są ozdobnie piłkowane. Na całej powierzchni pokryte są siatką nerwów, co sprawia, że wyglądają jeszcze atrakcyjniej. Młode liście są lepkie i owłosione, starsze stają się gładkie i błyszczące. Rosną na wiotkich gałązkach przeważnie parami. Brzoza brodawkowata specyficznie kwitnie, jednak jej kwiaty nie mają dużej wartości dekoracyjnej. Są to niewielkie kotki, które tworzą typowe orzeszki. Te kotki są dość długie, pojawiają się pomiędzy liśćmi, są bezszypułkowe i również zwisają.
Brodawkowata brzoza rzadko jest sadzona w ogrodzie, choć można ją tam spotkać. Jej sadzonki kupuje się raczej z myślą o sadzeniu w lasach. Ich cena nie jest szczególnie wysoka, a na rynku dostępne są zarówno sadzonki balotowane, jak i te z nagim korzeniem. Znacznie częściej niż sam gatunek, w ogrodzie występują mieszańce i kolorowe odmiany. Jeśli ten temat cię zainteresował, sprawdź również nasz artykuł: Jakie drzewa owocowe i ozdobne wybrać do ogrodu?
Pendula Youngii - brzoza do małych ogrodów
Na działkach i w małych ogrodach dużą popularnością cieszy się Pendula Youngii, unikalna odmiana brzozy brodawkowatej. Jest to karłowata odmiana, drzewko jest znacznie mniejsze, co sprawia, że pasuje nawet do niewielkich ogrodów. Brzoza Youngii osiąga maksymalną wysokość 6 metrów, więc nie zajmie dużo miejsca przy domu. Jest doceniana nie tylko za to, ale również za unikalny pokrój, podobnie jak brodawkowata brzoza.
Urokliwa brzoza Youngii: parasol natury
Korona brzozy Youngii opada w dół, ma unikalny, parasolowy wygląd. Jej gałązki są bardziej elastyczne i trochę dłuższe, co sprawia, że roślina wygląda jakby "płakała". Odmiana Youngii charakteryzuje się powolnym tempem wzrostu, które w dużej mierze zależy od rodzaju podkładki. W porównaniu do głównego gatunku, ta odmiana ma również unikalną korę – w górnej części jest biała i gładka, natomiast w dolnej spękana i niemal czarna.
Opadająca Youngii jest bardzo ceniona i często można ją zobaczyć w parkach oraz przy zbiornikach wodnych. Pięknie prezentuje się zwieszając swoje gałęzie nad lustrem wody. Jej intensywnie zielone liście na jesień stają się złote i żółte, co czyni roślinę dekoracyjną aż do pierwszych mrozów. Koszt jej sadzonki może być nieco wyższy w porównaniu do standardowych gatunków.
Brzoza Purpurea: ozdobna i długowieczna
Warto zwrócić uwagę również na inną odmianę brzozy – Purpurea. To naprawdę unikalne drzewo, które wyróżnia się głównie czerwonym, niemalże purpurowym zabarwieniem liści. Purpurea jest mniej wytrzymała niż jej inne odmiany, ale czasami osiąga nawet 200 lat życia. Rośnie bardzo wolno, rzadko przekracza wysokość 15 metrów, co sprawia, że można ją posadzić w typowym przydomowym ogrodzie. Stanowi doskonałe tło dla innych roślin, ale sama w sobie jest również bardzo dekoracyjna.
Brzoza brodawkowata Purpurea posiada stożkowatą, jajowatą koronę. Wprawdzie jest nieco opadająca, jednak znacznie mniej niż wcześniej wspomniana Youngii. Purpurea ma dość luźną formę, co sprawia, że nie zacienia zbytnio innych roślin w ogrodzie. Jej sadzonki są szczepione na bardziej szlachetnych gatunkach i odmianach, co sprawia, że jest dość dobrze odporna na mróz. Ich cena nie jest szczególnie wysoka, choć może być wyższa niż w przypadku podstawowego gatunku.
Brzoza Fastigiata: kolumnowa piękność w parkach
Całkowicie różni się odmiana Fastigiata. To bez wątpienia najbardziej unikalny okaz. Brzoza brodawkowata tej odmiany charakteryzuje się przede wszystkim wyprostowanym, niemalże kolumnowym kształtem, co również dodaje jej wyjątkowego uroku. Jej korona nie jest opadająca, przeciwnie, gałęzie są bardziej sztywne i skierowane w górę. Fastigiata posiada typowe, dekoracyjne, zielone i lśniące liście. Jest to odmiana krótkowieczna w porównaniu do innych odmian, takich jak Youngii, ale wyjątkowo wysoka. Fastigiata może osiągnąć maksymalnie około 30 metrów wysokości. Można ją zobaczyć zarówno w parkach, jak i w alejach. Czasami pojawia się także w lasach lub w innych miejscach publicznie dostępnych. Cena sadzonek odmiany Fastigiata nie powinna być wysoka, zależy od tego, czy jest to egzemplarz szczepiony na szlachetnej podkładce i w jakiej jest formie.
Wybór sadzonek brzozy brodawkowatej
Betula pendula nie jest wymagająca w pielęgnacji, jednak odpowiednio wybrane sadzonki mogą znacznie ułatwić ten proces. Przede wszystkim warto je obejrzeć. Dzięki temu będziesz mieć pewność, że nie są uszkodzone ani przesuszone, a cena odpowiada ich jakości. Jeśli jednak nie jest to możliwe, możesz zamówić je od zaufanego dostawcy. Pielęgnacja brzozy brodawkowatej nie jest skomplikowana.
Wybór sadzonek brzozy brodawkowatej
Na rynku można znaleźć sadzonki brzozy brodawkowatej w trzech wariantach: z odsłoniętym korzeniem, w balotach lub uprawiane w pojemnikach. Koszt pierwszych jest najniższy, ale nie jest to najlepsza opcja. Takie sadzonki mogą mieć uszkodzone korzenie, które w przypadku brzozy są bardzo delikatne. Można śmiało powiedzieć, że sadzonki z odkrytym korzeniem są bardziej narażone na wysychanie, więc prawdopodobieństwo, że się przyjmą jest raczej niewielkie. Dlatego lepiej wybierać sadzonki w balocie lub pojemnikach. Obie te wersje mają lepiej rozwinięty system korzeniowy i są łatwiejsze w transporcie. Dodatkowo ich zaletą jest to, że nie zatrzymują wegetacji i szybko się przyjmują. Ich cena może być nieco wyższa, ale nie powinna być to duża różnica, a naprawdę warto zainwestować trochę więcej – szanse na udaną uprawę są znacznie większe. Jeśli interesuje cię również uprawa innych drzew ozdobnych, sprawdź wskazówki na temat judaszowca dostępne w tym artykule.
Sadzonki brzozy brodawkowatej: jak wybrać?
Brzoza brodawkowata nie przepada za przesadzaniem. Dlatego nie zaleca się nabywania już dużych sadzonek, które były uprawiane tylko w gruncie, stale w jednym miejscu. Warto poszukać takich, które mają maksymalnie 3 lata od wykiełkowania. Przyjmują się one szybciej, a ich system korzeniowy jest już dobrze rozwinięty, więc doskonale będą się czuły w nowym miejscu. Brzoza brodawkowata powinna być sadzona wczesną wiosną, kiedy pąki liściowe zaczynają się rozwijać. To czas, który zapewnia największe szanse na sukces uprawy.
Wymagania i warunki uprawy brzozy brodawkowatej
Brzoza brodawkowata nie ma dużych wymagań, charakteryzuje się niewielkimi potrzebami glebowymi. Może jednak być dość podatna na wysokie zasolenie gleby i zanieczyszczenia powietrza, dlatego w większych miastach rozwija się trochę słabiej, ale poza tym może rosnąć praktycznie wszędzie. Może z wyjątkiem największych mokradeł, doskonale sobie radzi na każdym typie gleby. Nie potrzebuje żyznego podłoża, dlatego czasem sadzi się ją na pogorzeliskach i nieurodzajnych terenach.
Brzoza brodawkowata wymaga ciepłego i nasłonecznionego miejsca. Lubi być w pełnym słońcu, wtedy jest mniej narażona na choroby. W półcieniu może wymagać dodatkowego nawożenia, aby przetrwać niesprzyjającą pogodę. Ponieważ jest w pełni odporna na mróz, nie potrzebuje ochrony przed wiatrem, wręcz przeciwnie, czasem sadzi się ją, aby chronić inne rośliny przed zimnymi, lodowatymi podmuchami.
Zarówno gatunek, jak i jego odmiany preferują wilgotną glebę, ale nie mogą być zbyt mokre. Wszelkiego rodzaju zastoiska wodne lub źle odwodniona gleba są dla nich szkodliwe. Dlatego przed posadzeniem warto zadbać o odpowiedni drenaż gleby. Cienka warstwa żwiru lub kamyków sprawi, że woda będzie swobodnie odpływać, a roślina nie będzie miała "mokrych nóg".
Brzoza brodawkowata: drzewo bez wymagań
Brzoza brodawkowata ma tę przewagę, że praktycznie nie wymaga żadnej troski. Doskonale rośnie na każdym nasłonecznionym miejscu, nie potrzebuje żadnego nawożenia. Brzoza preferuje mało żyzne gleby, jednak po wielu latach może je sama znacznie wyjałowić, dlatego warto zwracać uwagę, czy rośliny obok mają wystarczającą ilość składników odżywczych. Drzewo nie wymaga również specjalnego podlewania oraz nie potrzebuje dodatkowych dawek wody. W przypadku długotrwałych susz warto jednak je podlać, ponieważ jego system korzeniowy znajduje się bardzo płytko i czasami się przesusza. Ponieważ jest całkowicie odporna na mrozy, nie trzeba jej osłaniać przed zimnym powietrzem, bardzo dobrze znosi zimowe niskie temperatury.
Pielęgnacja brzozy: unikaj przycinania i przesadzania
Zarówno podstawowy gatunek, jak i ozdobne warianty z długimi pędami nie tolerują przycinania. Rany z tego zabiegu mogą prowadzić do wielu chorób i infekcji. Jednakże roślina prezentuje się tak pięknie w swojej naturalnej formie, że nie ma potrzeby tego robić. Brzoza również nie przepada za przesadzaniem, zwłaszcza że posiada płytki system korzeniowy. Jak na tak duże drzewo, jej korzenie są dosyć delikatne i łatwo je uszkodzić podczas wykopywania. Ze względu na gęstość korzeni tuż pod powierzchnią ziemi, nie wszystkie rośliny chcą rosnąć w pobliżu tego unikalnego drzewa. Jednakże mniejsze odmiany, często spotykane w ogrodach, nie powinny stanowić takiego problemu.
Brzozy i ich idealne towarzystwo w ogrodzie
Świetnym uzupełnieniem dla brzóz o opadających gałęziach są dekoracyjne trawy, takie jak miskant chiński czy stokłosy. Ich długie, opadające pędy będą również doskonałym tłem dla różnorodnych kwitnących krzewinek, między innymi idealnie sprawdzą się piwonie o intensywnie zabarwionych kwiatach. Wszelkiego rodzaju cynie, czy też majestatyczne róże parkowe sprawią, że brzoza nabierze bardzo eleganckiego charakteru, a posadzenie bodziszków czy rudbekii sprawi, że będzie wyglądała jak wyjęta z XIX-wiecznego dworskiego ogrodu. Więcej pomysłów na drzewa do ogrodu zebraliśmy dla ciebie w tym miejscu.