Szukała idealnej rośliny pod koronami starych drzew i odkryła kwiat, który co roku wita wiosnę w wielkim stylu
Charakterystyczne, niewielkie, fioletowoniebieskie kwiaty pojawiają się od marca do maja między suchymi liśćmi i gałązkami w cienistych i wilgotnych lasach liściastych. Z daleka rzucają się w oczy w szarym jeszcze wiosennym krajobrazie. Rzadziej można odkryć w lesie także białe albo różowe egzemplarze. Przylaszczki posadzone w ogrodzie i pozostawione w spokoju na odpowiednim stanowisku, mogą tworzyć wspaniałe, kwiatowe dywany nawet przez pięćdziesiąt lat i dłużej.
- Sadzenie przylaszczek w ogrodzie: stanowisko i podłoże
- Pielęgnacja przylaszczek: na co zwrócić uwagę
- Najpiękniejsze gatunki i odmiany przylaszczki
Sadzenie przylaszczek w ogrodzie: stanowisko i podłoże
Niebieskie kwiaty przylaszczek rozwijają się przede wszystkim w liściastych lasach, w cieniu drzew. Lubią ciepło i preferują wapienne, gliniaste gleby. Jeśli chcecie posadzić przylaszczki w swoim ogrodzie, powinniście wzorować się na naturalnych, leśnych warunkach.
Jak większość roślin wczesnowiosennych również przylaszczki najlepiej sadzić jesienią między wrześniem i październikiem. Także wysiew nasion powinien odbywać się jesienią, jako że chodzi tutaj o gatunki potrzebujące do kiełkowania fazy chłodu. Oznacza to, że niezbędny jest dłuższy okres niskich temperatur, aby nasiona przylaszczki wykiełkowały.
Stanowisko dla przylaszczek powinno być najlepiej półzacienione. Rośliny rosną wprawdzie w lesie, ale rozwijają się zanim drzewa rozwiną swoje liście. Bylina lubi żyzne, gliniaste i próchniczne podłoże z odczynem pH w zakresie obojętnym lub zasadowym. Jeśli kwasowość gleby jest zbyt duża, pomóc może wapnowanie.
Idealne stanowisko dla przylaszczki jest przepuszczalne i w chłodniejszych miesiącach stale świeże albo wilgotne, jednak bez tworzenia zastojów wody. Przylaszczki można też uprawiać w skrzynkach balkonowych i pojemnikach. Im większe jest naczynie, tym większy efekt kwitnących przylaszczek.
Ponieważ przylaszczki nie wyrastają szczególnie duże, nie trzeba zachowywać między roślinami dużych odstępów. Można je sadzić w mniejszych lub większych grupach po 10 do 20 egzemplarzy w rozstawie 25 x 25 cm. Jeśli chcecie, aby przylaszczki się rozprzestrzeniały, powinniście dać im do dyspozycji odpowiednio dużo miejsca w otoczeniu. Jeśli posadzicie przylaszczki pod drzewami liściastymi, możecie zostawić spadające liście, które dadzą delikatnym roślinom ochronę przed wysychaniem i chłodem.
Pielęgnacja przylaszczek: na co zwrócić uwagę
Przylaszczki są mało wymagającymi roślinami, które na odpowiednim stanowisku nie wymagają wiele zabiegów.
- Podlewanie przylaszczek
Woda potrzebna jest przylaszczkom przede wszystkim od jesieni do wiosny. Najczęściej to zapotrzebowanie jest zaspokajane przez opady deszczu. Liście rozwijają się po kwitnieniu, dlatego po tym okresie ziemia nadal powinna pozostawać wilgotna. Przylaszczki preferują stanowiska obojętne do zasadowych. Ponieważ bardzo często ziemia ogrodowa ma odczyn lekko kwaśny, celowe jest okresowe wapnowanie. Dawki wapnia podnoszą wskaźnik pH gleby, poprawiając warunki wzrostu przylaszczek. Trzeba jednak zachować ostrożność i nie przesadzać z wapnowaniem – każdorazowo kierować się aktualnym stanem gleby.
- Nawożenie przylaszczek
Nawożenie jest wskazane przede wszystkim wczesną wiosną, aby zapewnić wzrost roślin. Nawozu nie powinno się przerabiać z ziemią, ponieważ przylaszczki są bardzo wrażliwe na naruszenie ich korzeni. Zwłaszcza w uprawie skrzynkowej zaleca się nawożenie co dwa tygodnie począwszy od marca. Aby nie uszkodzić korzeni, należy używać nawozu organicznego w płynie. Zapewnia on nie tylko dobry wzrost i kwitnienie przylaszczek, ale przez swoje naturalne pochodzenie chroni też środowisko.
Najpiękniejsze gatunki i odmiany przylaszczki
Oprócz przylaszczki pospolitej istnieje kilka gatunków, odmian botanicznych oraz hodowlanych, które różnią się kolorem i formą liści oraz kwiatów.
- Przylaszczka pospolita (Hepatica nobilis) – kwiaty niebieskofioletowe, rzadko różowe albo białe. Posiada 5-10 płatków kwiatowych, najczęściej 6. Liście są całobrzegie i trójklapowe.
- Przylaszczka siedmiogrodzka (Hepatica transsilvanica) – w odróżnieniu od przylaszczki pospolitej posiada ząbkowane brzegi liści. Kwiaty są niebieskie. Występuje na terenie Rumunii.
- Hepatica nobilis ‘Alba’ – odmiana ogrodow o białych kwiatach.
- Hepatica nobilis ‘Rubra Plena’ – odmiana o różowych, pełnych kwiatach. Wyglądają szczególnie pięknie i bardzo efektownie.
- Hepatica nobilis ‘Pink Forest’ – różowe kwiaty tej odmiany są pojedyncze i przypominają formą przylaszczkę pospolitą.
- Hepatica nobilis pyrenaica – odmiana przylaszczki naturalnie występująca w Pirenejach w Hiszpanii i Francji. Posiada charakterystyczne liście pokryte srebrzystym wzorem. Kwiaty przybierają kolor jasnoróżowy, czysto biały albo jasnoniebieski.
- Hepatica nobilis japonica – odmiana występująca dziko w Japonii. Okazałe kwiaty mają kolor biały, różowy, czerwony, fioletowy lub niebieski. Wyhodowano z niej szereg ozdobnych kultywarów.
Jak wszystkie gatunki z rodziny jaskrowatych, również przylaszczki są lekko trujące i to zarówno dla ludzi, jak i dla zwierząt. Dla bezpieczeństwa należy podczas kontaktu z tymi roślinami zakładać rękawice ochronne.
