Ta „martwa” kulka ożywa w 48 godzin. Jej przemiana wygląda nierealnie
Róża jerychońska, nazywana też zmartwychwstanką, wygląda jak coś, co dawno powinno trafić do kosza: sucha, zwinięta w ciasną kulkę, przypomina martwy kłębek gałązek. A jednak wystarczy odrobina wody, by zaczęła się „budzić” — i to w zaskakująco krótkim czasie. Ten spektakl potrafi rozegrać się dosłownie na Twoim parapecie, jakby natura pokazywała swoją sztuczkę na żywo. Nic dziwnego, że od lat intryguje botaników, a dziś podbija domowe kolekcje roślin. Co tak naprawdę stoi za jej niezwykłą przemianą i jak sprawić, byś mógł obserwować ją u siebie bez żadnych trudności?
- Róża jerychońska: roślina, co ożywa
- Jak uprawiać różę jerychońską?
- Jak uprawiać różę jerychońską w domu?
- Róża jerychońska: ciekawostka dla dzieci
Róża jerychońska: roślina, co ożywa
Róża jerychońska (selaginella lepidophylla) wywodzi się z pustynnych rejonów Azji oraz Ameryki Północnej. Surowy klimat tych terenów sprawił, że w toku ewolucji roślina wykształciła wyjątkowy sposób przetrwania, który do dziś robi wrażenie na miłośnikach przyrody.
Kiedy warunki stają się niekorzystne — pojawia się susza i brakuje składników odżywczych — roślina zwija się w zwartą kulkę i przechodzi w stan uśpienia. W takiej formie potrafi wytrzymać nawet kilka miesięcy. Z czasem odrywa się od podłoża i, popychana podmuchami wiatru, wędruje na znaczne odległości. Wystarczy jednak deszcz albo choćby chwilowo sprzyjające warunki, by „zmartwychwstanka” błyskawicznie wróciła do życia i zaczęła się rozwijać. Gdy nadchodzi kolejna susza, ponownie zasycha — i cały cykl powtarza się od nowa. Te powroty mogą następować praktycznie bez końca.
Ten niezwykły kwiat wzbudził spore zainteresowanie botaników, dlatego z czasem zaczęto uprawiać go także w Europie. Kluczem do prawidłowej pielęgnacji jest odtworzenie warunków zbliżonych do naturalnych, czyli naprzemiennych okresów „na sucho” i „na mokro”. A może zainteresują cię także inspiracje na kompozycje kwiatowe?
W wielu sklepach ogrodniczych bez problemu kupisz tę nietypową roślinę, a jej cena zwykle nie obciąża portfela. Róża jerychońska sprzedawana jest najczęściej jako zasuszona kulka — i nie ma w tym nic niepokojącego, bo właśnie tak wygląda w naturalnej fazie spoczynku. Dopiero po włożeniu do wody potrafi zmienić się nie do poznania. Cena gwiazdy jerychońskiej zazwyczaj mieści się w granicach 7–12 zł za sztukę.
Jak uprawiać różę jerychońską?
Róża jerychońska do zdrowego rozwoju potrzebuje naprawdę niewiele — w praktyce wystarczą woda i dostęp do światła. Zasuszoną roślinę kładzie się na spodku z wodą i stawia w jasnym, ciepłym miejscu. Kluczowe jest jednak to, by gwiazda jerychońska nie stała w ostrym, bezpośrednim słońcu.
Do wzrostu nie wymaga ziemi, dlatego wystarczy, że jej korzenie będą zanurzone w wodzie. Przez cały czas „budzenia się” i rozwoju trzeba kontrolować poziom wody na podstawce — nie może całkiem odparować. W razie potrzeby należy ją systematycznie dolewać.
W uprawie warto zaplanować też okres spoczynku, aby roślina mogła całkowicie przeschnąć, tak jak dzieje się to w naturze. W tym celu wyjmuje się ją z naczynia z wodą i odkłada w suche miejsce, aż ponownie zwinie się i zaschnie. A może zainteresuje cię także uprawa gerbery doniczkowej?
Jak uprawiać różę jerychońską w domu?
Informacje o tym, jak uprawiać różę jerychońską, bez trudu znajdziesz w wielu miejscach w sieci. Zwykle nie są one jednak bardzo obszerne — i słusznie, bo to roślina mało wymagająca. Najważniejsze w jej pielęgnacji jest naprzemienne zapewnianie jej fazy wilgotnej oraz okresu całkowitej suszy.
Uprawę zaczyna się od „obudzenia” zaschniętej rośliny. Po przyniesieniu zmartwychwstanki do domu połóż ją na podstawce i wlej do niej przegotowaną wodę, wcześniej ostudzoną do temperatury pokojowej. Im cieplejsza będzie woda, tym szybciej roślina się rozwinie. Zazwyczaj po 1–2 dniach róża otwiera się w pełni i zamienia się w soczyście zieloną, efektowną roślinę.
W tym etapie pielęgnacja sprowadza się głównie do dolewania wody — szczególnie na początku, gdy będzie znikać z podstawki dość szybko. Roślina pobiera jej dużo, ponieważ przechodzi w stan aktywności biologicznej. Gwiazda jerychońska może pozostawać w takiej formie mniej więcej przez 7 dni. Po tym czasie powinna wejść w spoczynek, czyli trzeba ją przesuszyć. Suchy okres najlepiej utrzymać przez około 2–3 tygodnie — to ważne, by w kolejnych cyklach mogła prawidłowo „odżywać”. Po upływie tego czasu cały proces można rozpocząć od nowa.
Róża jerychońska: ciekawostka dla dzieci
Róża jerychońska należy do najbardziej fascynujących roślin. Jej niezwykły, powtarzalny cykl „ożywania” i „usypiania” potrafi stać się świetną, praktyczną lekcją przyrody dla dzieci. Właśnie dlatego często sprawdza się jako oryginalny prezent, który naprawdę potrafi wciągnąć najmłodszych.
Poza walorami dekoracyjnymi ma też kilka ciekawych cech użytkowych. Gdy jest aktywna, może wspierać odświeżanie i oczyszczanie powietrza oraz pomagać w pochłanianiu dymu papierosowego. Z kolei w postaci zasuszonej bywa wykorzystywana do ograniczania obecności insektów, które czasem pojawiają się w mieszkaniu.
Dawniej przypisywano róży jerychońskiej działanie prozdrowotne i odmładzające. Mówiono, że woda, w której się rozwija, może znaleźć zastosowanie w pielęgnacji (np. przy redukcji oznak starzenia skóry), a zasuszona roślina pomaga przy problemach ze snem. Trzeba jednak podkreślić, że te wyjątkowe właściwości nie zostały potwierdzone. Pewne jest natomiast coś innego: posiadanie tej rośliny rozbudza ciekawość, zachęca do obserwacji i pozwala zajrzeć w zaskakujące mechanizmy, jakimi rządzi się natura.
Gwiazda jerychońska to okaz, obok którego trudno przejść obojętnie. Warto więc spróbować jej uprawy w domu. W czasie wegetacji staje się niebanalną ozdobą wnętrza i niemal na pewno przyciągnie wzrok każdego, kto odwiedzi nasze mieszkanie.