Posadził ten krzew w ogrodzie. Sąsiedzi od razu pytali, co to za roślina
Szkarłatka amerykańska to jedna z tych roślin, które potrafią zatrzymać spojrzenie na dłużej. Bordowe pędy, gęsta zieleń liści i niemal czarne, połyskujące owoce wyglądają tak, jakby trafiły do ogrodu prosto z dalekich stron. A jednak to właśnie najbardziej zaskakuje: mimo tej „egzotycznej” urody szkarłatka świetnie odnajduje się w naszym klimacie i wcale nie oczekuje skomplikowanej opieki. Wystarczy odpowiednie miejsce — trochę słońca i lekko wilgotna ziemia — by przez całe lato robiła wrażenie. Tylko czy na pewno to wszystko, o czym warto wiedzieć, zanim zaprosisz ją do swojego ogrodu?
- Szkarłatka amerykańska: wygląd i toksyczność
- Szkarłatka amerykańska: stanowisko i gleba
- Jak rozmnażać szkarłatkę z nasion
- Szkarłatka amerykańska: uprawa i zimowanie
Szkarłatka amerykańska: wygląd i toksyczność
Szkarłatki to byliny, które w swojej ojczyźnie – Ameryce Północnej – uchodzą za chwast, bo potrafią błyskawicznie się rozrastać i zajmować nowe miejsca. W Europie patrzy się na nie zupełnie inaczej: tu ceni się przede wszystkim ich nietypowy, dekoracyjny pokrój. Szkarłatka amerykańska zwraca uwagę jako interesujący, silnie rozgałęziony krzew z mocnym, palowym korzeniem. Na zdjęciach dziko rosnących egzemplarzy widać rośliny olbrzymie, niemal 3-metrowe, jednak w ogrodowej uprawie zwykle pozostaje wyraźnie niższa. Urody dodają jej bordowiejące pędy oraz jasnozielone, dłoniaste liście o oryginalnym kształcie. Jesienią liście zmieniają barwę na żółtą lub pomarańczową, tworząc efektowne tło dla owoców.
Szkarłatka amerykańska, podobnie jak jej kuzynka – szkarłatka chińska, potrafi zachwycić również kwitnieniem. Drobne kwiaty pojawiają się i utrzymują przez całe lato, od czerwca do sierpnia. Zebrane są w długie, dekoracyjne kłosy, z których część przekracza 15 cm długości. Owocem jest spłaszczona, bardzo efektowna jagódka o ciemnogranatowej barwie i błyszczącej skórce. Jesienią krzewy wyglądają szczególnie okazale – pędy bywają dosłownie oblepione kiściami drobnych owoców. Trzeba jednak pamiętać, że szkarłatka amerykańska jest rośliną trującą: zjedzenie nawet niewielkiej ilości jagód lub pędów może wywołać biegunkę albo zawroty głowy. Mniej toksyczna jest szkarłatka chińska, ale jej również nie powinno się spożywać.
Szkarłatka amerykańska: stanowisko i gleba
Szkarłatka amerykańska to dość nietypowy sukulent. Nie lubi ostrego słońca, dlatego najlepiej czuje się w miejscach osłoniętych — na przykład pod koronami wysokich drzew. Najładniej rośnie w jasnych zakątkach z rozproszonym światłem. Dobrze znosi także większy cień, choć wtedy jej wzrost może być wyraźnie wolniejszy.
Ta bylina nie jest szczególnie wybredna, jeśli chodzi o podłoże. Poradzi sobie w większości ogrodowych gleb, z wyjątkiem ciężkich, gliniastych i stale mokrych stanowisk. Najbardziej odpowiada jej lekko wilgotna ziemia, najlepiej próchnicza i bogata w składniki odżywcze. Warto więc przed siewem zasilić podłoże uniwersalnym nawozem wieloskładnikowym do roślin ogrodowych. Szkarłatka amerykańska jest odporna na mróz, jednak podczas mroźnych zim bez okrywy śnieżnej może miejscami przemarzać.
Jak rozmnażać szkarłatkę z nasion
Szkarłatkę amerykańską najłatwiej rozmnożyć z nasion. Możesz je kupić w sklepie ogrodniczym albo zebrać samodzielnie z dojrzałych owoców. Te pozyskane z własnych roślin zwykle kiełkują bez problemu i zazwyczaj powtarzają cechy okazu matecznego. W praktyce często dochodzi też do samosiewu – to gatunek wyjątkowo ekspansywny, który chętnie rozsiewa się po całym ogrodzie. Z tego powodu w Ameryce bywa traktowany jak uciążliwy chwast.
Nasiona szkarłatki nie są drogie. Za opakowanie 5 sztuk zapłacisz zwykle około 7–8 zł, a większą paczkę (kilkanaście nasion) kupisz mniej więcej za 20 zł. Potem możesz już pozyskiwać je z własnych roślin. Przed siewem warto nasiona delikatnie podsuszyć. Wysiew wykonuje się jesienią na głębokość ok. 2–3 cm. Najczęściej wschody pojawiają się już wczesną wiosną, a szkarłatka startuje szybko i rośnie bardzo intensywnie.
Szkarłatka amerykańska: uprawa i zimowanie
To jedna z najbardziej bezproblemowych roślin, jakie można posadzić w ogrodzie. Praktycznie nie wymaga nawożenia – zwykle wystarcza jedynie dawka na start, podana jesienią podczas przygotowywania ziemi. Podlewanie też potrzebne jest sporadycznie: najczęściej tylko wtedy, gdy w czasie największych upałów lub dłuższej suszy nawadniasz ogród na co dzień.
Szkarłatka amerykańska na zimę potrzebuje właściwie tylko okrycia. Żeby nie przemarzła, wystarczy osłona z agrowłókniny albo tkaniny jutowej, która dodatkowo zabezpieczy ją przed przenikliwym, zimnym wiatrem.
Najczęściej sadzi się ją jako soliter, bo wtedy robi największe wrażenie. Na trawniku prezentuje się wyjątkowo efektownie i może w pełni pokazać swój urok. Czasem włącza się ją też do kompozycji z innymi wysokimi krzewami – w takim towarzystwie również wygląda znakomicie.