Czereśnia

Czereśnia

Czereśnia (łac. Prunus avium - wiśnia ptasia) – roślina z rodziny różowatych. Rośnie dziko w prawie całej Eurazji (do Wysp Brytyjskich po Kaukaz). Poza tym jest uprawiana jako drzewo owocowe i źródło cenionego drewna. Czereśnia jest średniej wielkości drzewem. Dorasta do 20-25 m. Niektóre kultywary mogą być utrzymywane jako krzewy (karłowa, kolumnowa). W naturze rośnie w lasach liściastych, mieszanych i innych miejscach zadrzewionych, na różnych wysokościach. Kwitnie od kwietnia, owoc dojrzewa od maja do lipca/sierpnia – w zależności od odmiany i strefy. Jej głównym walorem są okrągłe, pestkowe owoce koloru czerwonego, czarnego lub żółtego. Jej czerwonobrązowe, twarde drewno jest też wykorzystywane w przemyśle meblarskim i snycerstwie.

Czereśnia - najpopularniejsze rośliny

Zobacz inne kategorie roślin

Czereśnia - odmiany, opis, wymagania, szkodniki, porady praktyczne

Czereśnia to nazwa zwyczajowa, od łacińskiego Cerasus. Za prawidłową uznaje się nazwę wiśnia ptasia. Chociaż rośnie w Polsce dziko, to jest znana przede wszystkim jako drzewo uprawiane dla smacznych owoców. Podobnie jak wiśnia ma atrakcyjne, białe lub różowawe kwiaty. Nadaje się również na ozdobę ogrodu i źródło własnych owoców.

Czereśnia – charakterystyka

Czereśnia to drzewo owocowe, które świetnie radzi sobie w strefie umiarkowanej Europy i Azji. Została też zaadoptowana jako drzewo uprawowe w Australii i Ameryce Północnej. Jest dzikim gatunkiem wiśni (wiśnia ptasia). Oprócz tego, że można ją znaleźć w lasach i zaroślach Polski, jest też chętnie uprawiana ze względu na smaczne owoce. Niektórzy sadzą czereśnię jako drzewo ozdobne. Atrakcyjnie wyglądają zarówno białe lub różowe kwiaty jak i okrągłe, kolorowe owoce. Dekoracyjny walor mają też wrzecionowate, błyszczące liście.

Chociaż dzikie czereśnie mogą być gorzkawe i zawierają mało miąższu, to kultywary są zwykle wyjątkowo słodkie i aromatyczne. W porównaniu z wiśniami twardsze, bardziej kruche i mniej soczyste. Oba gatunki nadają się do deserów i przetworów.

Oprócz owoców w przemyśle wykorzystuje się drewno tych drzew.

Może osiągać wysokość 25 m, chociaż zwykle jest niższa. W ogrodzie czy na działkach często uprawia się odmiany mniejsze, o pokroju i wysokości krzewu.

W zależności od odmiany czereśnie owocują od późnej wiosny do połowy lata.

Odmiany uprawiane w sadzie i w ogrodzie

Skuteczna uprawa czereśni wymaga pewnej wiedzy. Czereśnia ma wymagania jeżeli chodzi o stanowisko i glebę. Niektóre odmiany lepiej owocują, ale są mniej odporne na choroby i mróz. Inne mogą być bardziej odporne, ale nie mieć tak atrakcyjnych owoców. Przede wszystkim zaś zwraca się uwagę na właściwości owoców i kiedy następuje owocowanie. Dlatego dobór konkretnego kultywaru jest tak ważny kiedy zabieramy się za uprawę tego drzewka owocowego. Warto jeszcze dodać, że niektóre odmiany potrzebują dodatkowych odmian zapylających. Oto kilka popularnych czereśni:

  • Burlat – wczesna odmiana o silnym wzroście. Dojrzałość zbiorczą osiąga na początku czerwca. Owocowanie następuje już po trzech latach. Średnio odporna na mróz. Owocuje umiarkowanie, ale owoce są duże i smaczne. Kolor ciemnoczerwony. Można ją zapylać czereśnią Vega i Rivan. Popularna do sadzenia zarówno w sadzie jak i w ogrodzie.
  • Buttnera Czerwona – średnio-późna (dojrzewa w I połowie lipca), mrozoodporna; owocuje obficie i szybko rośnie. Owoce są czerwone, z żółtymi przebarwieniami. Może być zapylana przez drzewko tej samej odmiany (ale nie jest samopylna), Van lub Vega. Dobra do posadzenia w ogrodzie. W sadzie może sama być drzewkiem zapylającym dla innych odmian.
  • Kordia – jedna z późniejszych odmian. Owoce dojrzewają w połowie lipca. Są charakterystycznie duże owoce (nawet do 9 gram), ciemnoczerwone, o sercowym kształcie. Owocuje co roku, dość obficie. Rośnie średnio silnie. Mrozoodporna, ale na zimę należy zakryć młode pędy. Zapylana przez odmiany Van, Regina. Poradzi sobie w ogrodzie, chętnie wybierana przez początkujących plantatorów. Jej owoce są dobrze znane na rynku.
  • Regina  - odmiana późno owocująca (połowa lipca). Chętnie wybierana do profesjonalnych sadów. Drzewo bardzo się rozrasta, dlatego nie jest najlepszym wyborem dla właścicieli małych działek i ogródków. Owoce duże, kuliste. Może być zapylana przez odmiany takie jak: Sam, Schneidera Późna, Hedelfińska czy Bianca. Średnio odporna na mróz.
  • Rivan – owocuje obficie, co roku. Owoce pojawiają się już na przełomie maja i czerwca. Mają sercowaty kształt i kolor ciemnowiśniowy. Może być zapylana m.in. przez odmiany Vega i Burlat. Mrozoodporna. Raczej wybierana do plantacji.
  • Summit – odmiana późna (owocowanie w połowie lipca). Ma bardzo duże owoce (10-11 g), odporne na transport i przechowywanie. Przede wszystkim znana jako odmiana sadownicza, ale nadaje się też do ogrodów. Pochodzi z Kanady i jest bardzo odporna na mrozy. Zapylana m.in. przez odmiany Vega, Sam, Regina, Buttnera Czerwona.
  • Vega – odmiana wczesna, o silnym wzroście. Odporna na mróz. Chętnie wybierana jako zapylacz dla innych odmian. Sama może być zapylana m.in. przez Buttnerę Czerwoną i Van. Owoce duże, czerwono-żółte, dojrzewają w II połowie czerwca. Może być uprawiana w ogrodzie i sadzie.

Oprócz popularnych odmian o naturalnym pokroju warto zwrócić uwagę na coraz modniejsze czereśnie karłowe i kolumnowe. Te ostatnie dobrze sprawdzają się w donicy, na balkonach i tarasach. Są też wybierane do plantacji, ponieważ bryła korzeniowa i korona nie zajmują dużo miejsca. Drzewa owocowe kolumnowe osiągają wysokość ok. 2,5-3 m.

Jak wygląda uprawa czereśni?

Jeżeli planujemy uprawę czereśni, to dobrze jest już wcześniej wybrać miejsce i przygotować podłoże. Czereśnie lubią stanowiska słoneczne, ale osłonięte od wiatru. Ziemia musi być żyzna, przepuszczalna, zasadowa. Optymalny odczyn wynosi pH 7. Nie może w niej zalegać woda, a struktura nie powinna być zbyt zbita. Zaleca się wzbogacenie gleby o węglan wapnia przed posadzeniem drzewka.

Wszystkie czereśnie, poza kolumnowymi, wymagają pewnej swobody do rozrostu. Dlatego powinno się je sadzić co najmniej w odległości 2 m o siebie. Pamiętajmy jednak, że drzewko zapylacz musi się znajdować w pobliżu. Jeżeli nie chcemy sadzić dwóch odmian, to możemy zapylić kwiaty specjalną zawiesiną z pyłkiem. Tę metodę wykorzystuje się też na większych plantacjach.

Sadzenie przeprowadza się wczesną wiosną lub jesienią (wrzesień do listopada). Sadzonki, które rosły w donicy można przesadzać do ziemi przez cały sezon.

Sadzonki zakopujemy kilka centymetrów poniżej miejsca szczepienia. Na dno dołka można wysypać obornik lub kompost. Korzenie nie mogą się podwijać. Rozkładamy je na kopczyku, który formujemy pośrodku dołka.  Po posadzeniu formujemy misę (zagłębienie) wokół pnia i podlewamy drzewko.

Czereśnie wymagają regularnego podlewania, nawożenia i przycinania. Młode pędy należy też obciążać, żeby rosły bardziej rozłożyście. Pozwala to na bardziej obfite kwitnienie i owocowanie.

Pielęgnacja i choroby

Regularne podlewanie jest potrzebne przede wszystkim młodym czereśniom, które nie rozwinęły jeszcze pełnego systemu korzeni. Dodatkowo powinno się je ściółkować, najlepiej obornikiem lub kompostem. Żeby ograniczyć wyrastanie chwastów wokół drzewka można dodatkowo zabezpieczyć miejsce niebarwioną tekturą. W przypadku czereśni powinno się unikać ściółkowania korą drzew iglastych i igliwiem, ponieważ zakwaszają glebę.

Pielęgnacja drzewka wymaga też cięcia. Pierwsze można przeprowadzić wiosną, przed okresem kwitnienia. Drugie po zbiorze owoców. U młodego, zasadzonego drzewka usuwamy górną część głównego pnia, jeżeli jest wyższy niż 100 cm. Pędy boczne powinny być skrócone do 50-60 cm. Latem, po owocowaniu, usuwamy wtedy chore i nieowocujące gałęzie. Grubsze pędy przycinamy sekatorem. To dobrze przygotowuje drzewko owocowe na zimę i zapewnia lepszy plon w następnym roku.

Odporność czereśni na choroby i szkodniki zależy od odmiany. Główni wrogowie czereśni to brunatna zgnilizna i rak bakteryjny. Świeżymi listkami nie pogardzą też wszędobylskie mszyce. Zwykle przeciw pasożytom stosuje się opryski, głównie przeciw grzybom i chorobom bakteryjnym. Przeprowadza się je raz przed kwitnieniem i raz w okresie kwitnienia. U późno owocujących odmian może się okazać konieczne opryskiwanie przeciw nasionnicy trześniówce. Środki przeciw mszycy stosujemy w razie potrzeby. Jeżeli nasz sad zbyt często odwiedzają szpaki, to można dodatkowo zabezpieczyć drzewko siatką. Jest to potrzebne w okresie dojrzewania, przed zbiorem owoców.

Czy czereśnię można uprawiać na balkonie?

Popularyzacja odmian karłowych i kolumnowych umożliwia posadzenie własnego drzewka owocowego nawet na balkonie w bloku. Nie wszystkie drzewka nadają się na każdy balkon. Jeżeli jednak mamy np. osłonięty balkon od południa, to czereśnia powinna się na nim czuć dobrze. Problem może stanowić zapylanie. Większość odmian sprzedawanych jako kolumnowe lub karłowe nie jest samopylna. Oznacza to konieczność kupienia co najmniej dwóch drzewek, zdolnych do wzajemnego zapylenia. Kupując drzewko owocowe do donicy najlepiej przeczytać dokładnie zalecenia producenta dotyczące konkretnej odmiany i jej pielęgnacji.

Czereśnia jest jednym z najpopularniejszych drzewek owocowych. Jeżeli chcemy mieć piękne kwiaty i smaczne owoce, to warto ją posadzić w ogrodzie.

Czereśnia lub wiśnia ptasia, to popularne drzewko owocowe. Sprawdź jakie odmiany nadają się do ogrodu i czy można je sadzić również na balkonie.

Załóż kontoużytkownika
  • Komentuj pod własnym nickiem
  • Otrzymuj powiadomieniach o odpowiedziach na Twoje komentarze
Załóż konto