Mahonia

Mahonia

Mahonia - to krzew z rodziny berberysowatych maj膮cy swoje pocz膮tki na obszarze Ameryki P贸艂nocnej. Obecnie uprawiana tak偶e w Europie i Azji. W Polsce uprawiana z regu艂y jej odmian pospolita. To zimozielony krzew lub niskie drzewko o sk贸rzastych, ciemnozielonych li艣ciach i 偶贸艂tych kwiatach, pojawiaj膮cych si臋 u wi臋kszo艣ci odmian w kwietniu. Ro艣lina rodzi jadalne owoce przypominaj膮ce bor贸wki. Nadaj膮 si臋 na przetwory. Zdobi krajobraz ca艂y rok, poniewa偶 na zim臋 li艣cie nie zasychaj膮, a przybieraj膮 czerwon膮 barw臋. Owoce tak偶e utrzymuj膮 si臋 a偶 do wi臋kszych mroz贸w. Cala ro艣lina jest mrozoodporna. Jest tak偶e odporna na zamieszczenia miejskie. Stanowisko dla niej powinno by膰 cieniste lub p贸艂cieniste, za艣 gleba 偶yzna. Nie mo偶e by膰 zbyt sucha.

Mahonia - najpopularniejsze ro艣liny

Zobacz inne kategorie ro艣lin

Mahonia - opis, zdj臋cia, sadzenie, stanowisko, piel臋gnacja

Poszukuj膮c ro艣lin, kt贸re b臋d膮 zdobi膰 ogr贸d przez ca艂y rok - nie tylko wiosn膮 i latem, warto zwr贸ci膰 uwag臋 na wydawa膰 by si臋 mog艂o ma艂o popularn膮 Mahoni臋 nazywan膮 o艣cia艂em. To krzew dekoracyjny, zimozielony, odporny na warunki miejskie, a do tego jeszcze rodzi jadalne owoce, kt贸re nadadz膮 si臋 m.in. na pyszn膮 i zdrow膮 jesienn膮 nalewk臋. Poznajmy bli偶ej t膮 ro艣lin臋.

Mahonia pospolita (Mahonia aquifolium) 鈥 podstawowe informacje

Mahonia pospolita to krzew o skromnych rozmiarach, bo dorasta do 1-1,5 m wysoko艣ci. Swoimi korzeniami si臋ga teren贸w Ameryki P贸艂nocnej. Obecnie uprawia si臋 go na terenach zbli偶onych do naturalnych warunk贸w umiarkowanych  tj. Europie. W tym w Polsce. Jest popularnym krzewem, cho膰 nie ka偶dy zna jego nazw臋. Na terenie endemicznym 鈥 szczeg贸lnie w stanie Oregon nazywana jest 鈥極regon grape鈥 (orego艅skie winogrono).

Mahonia charakteryzuje si臋 do艣膰 sztywnymi p臋dami i b艂yszcz膮cymi, wyd艂u偶onymi li艣膰mi w kolorze ciemnozielonym, zako艅czone do艣膰 ostro 鈥搝膮bkowaniem. S膮 w stanie skaleczy膰 sk贸r臋 d艂oni.

Te pi臋kne li艣cie wraz z nadej艣ciem jesieni przybieraj膮 kolor mahoniowy (czerwono- br膮zowy). Utrzymuj膮 si臋 do po艂owy zimy lub ca艂y jej okres. Zale偶nie od warunk贸w. Przy ostrych mrozach mog膮 zasycha膰. St膮d te偶 nazwa krzewu. Doskonale sprawdzi si臋 do ogrodu zimowego jako dekoracja. Wiosn膮 oczywi艣cie mahonia  si臋 regeneruje i rodzi 艣wie偶e listki.

Kwitnie na prze艂omie kwietnia i maja bardzo nie typowo, bo na 偶贸艂ty kolor. W odcieniu cytrynowym. Kwiaty zebrane s膮 w grona i wyrastaj膮 na zesz艂orocznych p臋dach. S膮 miododajne i przyci膮gaj膮 owady. Kwiaty zmieniaj膮 si臋 latem w owoce o granatowej sk贸rce z niebieskawym nalotem. Przypominaj膮 bor贸wki. Co ciekawe s膮 one jadalne. Robi si臋 z nich najcz臋艣ciej przetwory np. nalewki, kompoty, galaretki. Maj膮 bardzo cierpki smak. Ciekawostk膮 jest wykorzystanie ich barwnika jako niebiesko- fioletowy barwnik spo偶ywczy.

Mahonia 鈥 warunki uprawy i piel臋gnacji

Mahonia jako nieliczny z krzew贸w ceni sobie cieniste stanowisko. Gleba powinna by膰 przy tym 偶yzna o lekko kwa艣nym ph.  Gleba pod sadzonk臋 koniecznie musi by膰 przygotowana. Wysypana kwa艣nym torfem. Z kolei ziemi臋 na powierzchni poleca si臋 wy艣ci贸艂kowa膰 kora drzew iglastych.  Jest to krzew odpory ma mrozy. W przypadku gleby mniej 偶yznej i s艂onecznego stanowiska, b臋dzie jednak mniej odporna na spadki temperatury.

呕eby li艣cie mahoni nie straci艂y swego uroku zim膮 i nie zapchn臋艂y zbyt szybko, warto j膮 wcze艣niej przygotowa膰. Przed  zim膮 poleca si臋 do艣膰 dobrze j膮 nawodni膰 oraz wy艣ci贸艂kowa膰 gleb臋 wok贸艂 okazu. Taki zabieg ograniczy nieco utarty wilgoci. W sezonie letnim podlewanie powinno by膰 umiarkowane tj. 2 razy na tydzie艅.

Zabieg piel臋gnacyjny jakim jest ci臋cie nie jest obowi膮zkowy dla mahoni. Je偶eli chcemy pobudzi膰 nowe p臋dy wtedy po zako艅czeniu kwitnienia, gdy odpadn膮 urokliwe, 偶贸艂te kwiaty  usuwamy najstarsze p臋dy. Przesadzanie krzewu nie jest zalecane. Nawo偶enie krzewu  przeprowadzamy oczywi艣cie wiosn膮 (prze艂om kwietnia- maja). Sprawdzi si臋 prosty naw贸z wielosk艂adnikowy raz na miesi膮c. W przypadku ubogiej gleby nale偶y robi膰 to cz臋艣ciej.

Je艣li chodzi o rozmna偶anie mahoni to robi si臋 z nasion lub wybiera sadzonki. Nasiona siejemy jesieni膮. Najlepiej jest jednak robi膰 to z p贸艂 zdrewnia艂ych sadzonek p臋dowych. Kiedy je pobra膰? Na prze艂omie sierpnia z wrze艣niem.  Okaz sam stworzy z takiej sadzonki tzw. odrosty korzeniowe.

Gdzie ma zastosowanie Mahonie?

Mahonia to krzew o du偶ej tolerancji zanieczyszczenia powietrza. Sprawdzi si臋 zatem nie tylko jako ogrodowa ro艣lina, ale r贸wnie偶 jak element dekoracji miejskiej.  Bywa, i偶 jest sadzona jako ro艣lina okrywowa. Zw艂aszcza wok贸艂 pni drzew, gdzie sprzyja im cie艅 jaki daje korona drzewa.

Ze wzgl臋du na niewielki wzrost bywa, 偶e tworzy 偶ywop艂oty. Jest on tym ciekawszy, 偶e b臋dzie zdobi艂 krajobraz zim膮. Spotyka si臋, r贸wnie偶 wie艅ce i wi膮zanki jesienno-zimowe z udzia艂em tego krzewu. Z powodzeniem sadzi si臋 j膮 wsz臋dzie tam , gdzie brakuje s艂o艅ca. Przyk艂adowo na p贸艂nocnej 艣cianie budynk贸w.

Cenne dla zdrowia owoce Mahoni

Ciekawostk膮 jest fakt, ze owoce mahonii zawieraj膮 cenna dla zdrowia witaminy i substancje. Jakie? Najwi臋cej b臋dzie witaminy C,  kt贸ra zwi臋ksza odporno艣膰 organizmu i przyspiesza przemian臋 materii. Mo偶na je zbiera膰 nawet zim膮. Nie trac膮 swoich w艂a艣ciwo艣ci. Podobno nawet zyskuj膮 na warto艣ci tej witaminy.

Owoce zawieraj膮 te偶 tzw. berberyn臋. Ma ona moc regulowania cukru i cholesterolu we krwi. To przek艂ada si臋 te偶 na funkcj臋 odchudzaj膮c膮 oraz profilaktyk臋 przeciwmia偶d偶ycow膮. Pomo偶e r贸wnie偶 przy problemach z niestrawno艣ci膮.

Kora krzewu tak偶e ma dzia艂anie korzystanej dla zdrowia. W tym przypadku w medycynie ludowej  czy naturalnej poleca si臋 przygotowanie  naparu z kory i stosuje si臋 ok艂ady. Maj膮 dzia艂anie przeciwzapalne. By艂y one stosowane najcz臋艣ciej na rany  i zmiany sk贸rne.

Przepis z wykorzystaniem owoc贸w mahonii

Poznajmy klasyczny przepis na nalewk臋 z mahoni. Ta nalewka to 艣wietny trunek na okres jesienno- zimowy bogaty w witamin臋 C.

Na 1 litrowy s艂oik potrzebujemy:

  • 700- 750 g owoc贸w,
  • 200 g cukru,
  • alkohol (od 30 do 40 proc.).

Zerwane jesieni膮 owoce mahonii umieszczamy w zamra偶alniku. Po zamro偶eniu ca艂kowitym wsypujemy do s艂oika i zalewamy alkoholem. Zakr臋cony odstawiamy na oko艂o 7 dni.  Nast臋pnie wsypujemy po艂ow臋 cukru z przepisu. Po miesi膮cu dosypujemy drug膮 po艂ow臋. Ca艂o艣膰 powinna posta膰 par臋 tygodni w celu osi膮gni臋cia pe艂ni smaku.

Popularna jest r贸wnie偶 galaretka z soku mahonii.

Na 1 litrowy s艂oik potrzebujemy:

  • 1 l owoc贸w,
  • dwie pomara艅cze,
  • 0,5 l wody,
  • 1,5 szklanki cukru,
  • substancja 偶eluj膮ca

Owoce zala膰 wod膮 i gotowa膰 kwadrans. Po ostudzeniu nale偶y je przetrze膰 na sicie. Wyrzuci膰 pestki, kt贸re s膮 truj膮ce. Do owoc贸w dolewamy sok z wyci艣ni臋tych pomara艅czy. Gotujemy ca艂y czas. Kolejno dodajemy 偶elatyn臋. Porcja taka jak zaleca producent. Czekamy a偶 ca艂o艣膰 si臋 zag臋艣ci i odstawi膰 do lod贸wki.

Mo偶na tak偶e wykorzysta膰 przepis na napar herbaciany z przemarzni臋tych owoc贸w mahoni:

Na szklank臋:

  • 艂y偶eczka owoc贸w,
  • wrz膮tek.

Odstawiamy pod przykryciem na 45 min.

Odmiany Mahonii

Po艣r贸d mahonia pospolita uprawiana w Polsce najcz臋艣ciej spotykane s膮 odmiany 鈥楢pollo鈥 i 鈥楽maragd鈥.

  • 鈥楢pollo鈥  to odmiana niska, bo dorasta do oko艂o 60 cm wysoko艣ci. Odznacza si臋 szerszym pokrojem i wi臋kszymi kwiatami w ciemniejszym  odcieniu 偶贸艂tego.
  •  鈥楽maragd鈥 to odmiana, kt贸r膮 charakteryzuje odcie艅 li艣ci. Przypomina on kolor szmaragdowy. Ta odmiana osi膮ga do 80 cm wysoko艣ci. Bardziej mrozoodporna odmian ni偶 przeci臋tnie.

Spotykane s膮 r贸wnie偶 odmiany takie jak:

  • mahonia roz艂ogowa - jest to odmiana p艂o偶膮ca. Bardzo niska i rozkrzewia si臋  na boki;
  • mahonia po艣rednia  - jest krzy偶贸wkom pospolitej i japo艅skiej. Ma ogromne li艣cie mierz膮ce do 35 cm o bardziej pokarbowanych brzegach ni偶 jej klasyczne odmiany. Ma mniejsz膮 odporno艣膰 na mr贸z. Nie poradzi sobie na wschodnich glebach. Dorasta do 2 metr贸w.

Ponadto odmiany, kt贸re przyw臋drowa艂y do nas z innych rejon贸w 艣wiata np. z Chin czy Japonii :

  • mahonia paprocilistna 鈥 ta ro艣lina zakwita zim膮;
  • mahonia Beala - to odmiana dorasta od 0,5 m do 1 m wysoko艣ci. Owoce pojawiaj膮 si臋 zim膮.
  • mahonia japo艅ska 鈥 pochodzi z teren贸w Japonii, wyr贸偶nia si臋 wi臋kszymi li艣膰mi ni偶 inne odmiany.  Dorasta a偶 do 3 m wysoko艣ci.
Za艂贸偶 kontou偶ytkownika
  • Komentuj pod w艂asnym nickiem
  • Otrzymuj powiadomieniach o odpowiedziach na Twoje komentarze
Za艂贸偶 konto