Milin

Milin

Milin (Campsis)- to wieloletnie pn膮cze o dekoracyjnym przeznaczeniu dorastaj膮ce od 2 do 10 metr贸w wysoko艣ci, wyposa偶one w korzonki czepne, za pomoc膮 kt贸rych pnie si臋 w g贸r臋 po podporach. Swoj膮 urod臋 zawdzi臋cza przede wszystkim okaza艂ym kwiatostanom (do 9 cm), przypominaj膮cymi tr膮bki, zebranymi w baldachy. Pochodzi z teren贸w Ameryki p贸艂nocnej (milin ameryka艅ski) i nale偶y do rodziny bignoniowatych. Znany jest nam jeszcze milin chi艅ski (wielkokwiatowy) oraz milin po艣redni b臋d膮cy mieszank膮. W Polsce uprawiany jest przede wszystkim milin ameryka艅ski. Ro艣lina ma wymagania takie jak np. bardzo s艂oneczne i ciep艂e stanowisko, 偶yzna i umiarkowanie wilgotna gleba. Milin jest ma艂o odporny na zimowe spadki temperatur. Zale偶nie od odmiany kwiaty maja czerwony, pomara艅czowy lub 偶贸艂ty kolor. Kwitn膮 od lipca do prze艂omu wrze艣nia z pa藕dziernikiem. Li艣cie s膮 ciemnozielone, za艣 jesieni膮 偶贸艂te. Milin sadzi si臋 obok altan, pergoli, p艂ot贸w, siatek czy mur贸w budynk贸w.

Milin - najpopularniejsze ro艣liny

Zobacz inne kategorie ro艣lin

Milin - odmiany, charakterystyka, zdj臋cia, uprawa, zimowanie

Szukaj膮c do ogrodu szybko rosn膮cego, dekoracyjnego pn膮cza do zasadzanie przy altance, pergoli lub ogrodzeniu, do tego preferuj膮cego s艂oneczne stanowisko i letnie upa艂y warto pozna膰 Milin. To bardzo efektowna ro艣lina bujnie kwitn膮ca i rosn膮ca na wysoko艣ci. Jakie ma wymagania ? Jakie ma odmiany? Jakie kolory ma jego kwiat? Co jeszcze trzeba wiedzie膰 o tej ro艣linie?

Milin (Campsis)pochodzenie i opis

To ro艣lina z rodzaju wieloletnich pn膮czy z rodziny bignoniowatych. Naturalnie ro艣nie na obszarze po艂udniowo-wschodniej Ameryki P贸艂nocnej (milin ameryka艅ski) i Azji (milin chi艅ski oraz wielkokwiatowy). Znany jest r贸wnie偶 gatunek mieszany tzw. milin po艣redni wyhodowany ze skrzy偶owania poprzednich gatunk贸w. Na kontynent europejski sprowadzono go oko艂o XVII wieku.

Sama nazwa pochodzi o greckiego s艂owa 鈥榢ampsis鈥 i oznacza 鈥榳ygi臋cie鈥. Odnosi si臋 to do kszta艂tu pr臋cik贸w kwiat贸w milinu. Milin jako pn膮cze wytwarza powietrzne korzonki przybyszowe, kt贸re czepiaj膮 si臋 podp贸r typu pergola, altana, p艂otki itp.

Wiosenne p臋dy maj膮 zielony kolor. Nast臋pnie jasnobr膮zowy 鈥 to rodzaj zdrewnienia. Pokrywaj膮 si臋 艂uszcz膮c膮 si臋 kor膮. U dojrza艂ych ro艣lin p臋dy mog膮 mierzy膰 a偶 kilkana艣cie centymetr贸w w przekroju.

W okresie kwitnienia (prze艂om czerwca z lipcem)  obsypuje si臋 barwnymi kielichami kwiatowymi w formie tr膮bek zwisaj膮cych w d贸艂. Zebrane w baldachogrona. Jedno liczy po kilka kwiat贸w. Ich barwa przybiera  czerwono- pomara艅czowy kolor. Ciesz膮 nasze oczy od lipca do pa藕dziernika, czyli stosunkowo d艂ugo. Milin  ameryka艅ski rosn膮cy w Stanach Zjednoczonych przyci膮ga licznie kolibry, kt贸re uwielbiaj膮 nektar jego kwiat贸w.

Li艣cie milina mierz膮 oko艂o 25-30 cm. S膮 ciemnozielone i lekko postrz臋pione na brzegach. P臋dy milinu dorastaj膮 do oko艂o 10 metr贸w wysoko艣ci, ale wymagaj膮 pomocy przy owijaniu si臋 wok贸艂 podp贸r tj. nale偶y je podwi膮zywa膰. Ukorzeniona sadzonka osi膮ga 2 metry rocznie na d艂ugo艣ci. W okresie jesienny kolor li艣cie zmiana si臋 na  jasno偶贸艂ty. Ro艣lina ta jest dekoracyjna bardzo d艂ugo.

Uprawa milinu

Warunki jakie trzeba zapewni膰 ro艣linie to na pewno s艂oneczne i ciep艂e miejsce. Najlepiej os艂oni臋te od przeci膮g贸w. Na stanowisku cienistym mo偶e nie pokaza膰 nam swojej dekoracyjno艣ci wcale, bo kwiaty si臋 nie pojawi膮. Gleba powinna by膰 偶yzna, lekko kwa艣na (5,5- 7 ph) , przepuszczalna i do tego wilgotna. Kwasowo艣ci ziemi sprzyja 艣ci贸艂ka z iglak贸w wok贸艂 ro艣liny. To zapewni tak偶e nadmierne odparowanie wilgoci.

Trzeba wiedzie膰, 偶e ta pn膮ca bylina nie jest odporna na mr贸z. Poleca si臋 jego upraw臋 w Polsce na terenach najcieplejszych tj. na po艂udniu, zachodzie kraju. Bez wzgl臋du na miejsce trzeba je okrywa膰 na zim臋. B臋d膮 to kopce na ziemi z igliwia, 艣ci贸艂ki, agrow艂贸knina, ale tak偶e okrycia na g贸rn膮 cz臋艣膰 ro艣liny czyli p臋dy. Mo偶na je przygotowa膰 z agrow艂贸kna lub s艂omy. Nawet je艣li mocno dokuczy mu mr贸z to na wiosn臋 przy w艂a艣ciwych warunkach glebowych i s艂onecznym stanowisku wypu艣ci nowe p臋dy. Pi臋kne okazy s膮 widziane zatem nawet na p贸艂nocnym wschodzi kraju gdzie warunki zim膮 s膮 najostrzejsze. Warto nawozi膰 go wiosn膮 prostym kompostem. Zw艂aszcza przy ma艂o 偶yznym pod艂o偶u. Wszelkie nawo偶enie wykonujemy do lipca.

W艂a艣ciwego ukorzenienia i mocnych korzeni nale偶y spodziewa膰 si臋 po 3 latach od posadzenia sadzonki do gruntu. Wtedy te偶 zaczyna kwitn膮膰. Czasem na drugi rok od posadzenia. Gdy ro艣lina b臋dzie rozmna偶ana z nasion to czas ten si臋 wyd艂u偶y.

Niekt贸rzy uprawiaj膮 milin w formie drzewka. Jak formowa膰 milin na drzewko? Okaz musi by膰 wi臋kszy i dojrza艂y. W pierwszym etapie decydujemy jakie p臋dy b臋d膮 stanowi艂y pie艅. Mo偶e by膰 ich kilka. Z tych usuwamy wszelkie rozga艂臋zienia oraz li艣cie. Oczywi艣cie nie tniemy g贸ry p臋d贸w. Wybieramy podpor臋 i przywi膮zujemy do niej pie艅.

Milin i jego piel臋gnacja

Decyduj膮c si臋 na zakup sadzonki wybierzmy okaz maj膮cy ju偶 kilka p臋d贸w. Po zasadzeniu wiosn膮 przycinamy  do 15 cm wysoko艣ci. Ma to na celu zmuszenie ro艣liny do rozkrzewiania. W kolejnych latach milin ameryka艅ski wymaga ci臋cia tylko na wiosn臋, poniewa偶 zakwita na tegorocznych p臋dach.  Powoduje to rozw贸j 艣wie偶ych przyrost贸w. Ci臋cie wykonujemy tak偶e w przypadku uschni臋tych p臋d贸w. Konieczne jest nawo偶enie od wiosny do lipca.  Nawet kilka razy.

Z zabieg贸w piel臋gnacyjnych warto dokonywa膰 usuwania zawi膮zanych przez milin owoc贸w. S膮 to przypominaj膮ce wygl膮dem zwisaj膮ce torebki. P臋kaj膮 po osi膮gni臋ciu dojrza艂o艣ci i rozsypuj膮 si臋 na ziemi臋. Nie s膮 one dekoracyjne, a do tego zabieraj膮 ro艣linie cenne si艂y na d艂ugie kwitnienie. Po oberwaniu owoc贸w milin kwietni a偶 do jesieni.

Milina sadzi si臋 najcz臋艣ciej przy altanach, pergolach, tarasie czy p艂otach, aby mia艂 si臋 po czym wspina膰. Bywa, 偶e sadzony jest przy 艣cianach budynk贸w po艂udniowych. Tam tak偶e sobie radzi.

Je艣li chodzi o choroby to jest do艣膰 odporny. Pojawi si臋 u niego czasem m膮czniak prawdziwy lub prz臋dziorki.

Rozmna偶anie milinu

Rozmna偶anie milinu z nasion jest bardzo czasoch艂onne i wymaga wiedzy, zaanga偶owania od hodowcy. Amatorom poleca si臋 zakupi膰 sadzonki w sklepie ogrodniczym. A jak rozmno偶y膰 takie sadzonki p臋dowe milina?

Krok po kroku:

  • na prze艂omie lipca z sierpniu pobieramy fragment p贸艂zdrewnia艂ych- br膮zowych p臋d贸w mierz膮cych minimum 25 cm;
  • sadzonk臋 umieszczamy w doniczce z ziemi膮;
  • stawiamy w mocno nas艂onecznionym stanowisku;
  • po pojawianiu si臋 nowych li艣ci dostajemy znak, 偶e korzenie zawi膮za艂y si臋 i mo偶na umie艣ci膰 sadzonk臋 w ogrodzie.

Milin i jego odmiany

Najpopularniejszy jest milin ameryka艅ski. Za艣 do jego cenionych odmian zaliczy膰 mo偶na:

  • Campsis radicans 鈥楩lamenco鈥 鈥 jego kwiaty s膮 wi臋ksze i g臋艣ciej rosn膮 (do 15 sztuk na baldahogrono). Maj膮 bardzo intensywny kolor 鈥 bardziej czerwony ni偶 pomara艅czowy
  • Campsis radicans 鈥楽tromboli鈥 鈥搆wiaty w kolorze czerwonym. Odmiana ni偶sza, bo dorasta do 4 metr贸w wysoko艣ci.
  • Campsis radicans 鈥楩lava鈥 鈥搊dmiana o 偶贸艂tych kwiatach dorasta do 3 metr贸w wysoko艣ci. Kwitn膮 kr贸cej bo maksymalnie do wrze艣nia. Ro艣nie bujnie na szeroko艣膰. Jego mrozoodporno艣膰 si臋ga do oko艂o do -10掳C.
  • Campsis radicans 'Ursyn贸w' 鈥 odmiana o pomara艅czowych kielichach. Szybko zakwita  - rok lub dwa po posadzeniu sadzonki. Kwitnie w okresie od lipca do  wrze艣nia. Nazwa pochodzi od miejsca gdzie zosta艂a wyhodowana (dzielnica Ursyn贸w w 1997 r.).
  • Milin ameryka艅ski 鈥楯udy鈥 鈥 dorasta do oko艂o 5- 9 m wysoko艣ci, jego kwiaty maj膮 barw臋 偶贸艂topomara艅czow膮 鈥 morelow膮, o ciemniejszym 艣rodku  i mierz膮  do 8 cm.

Milin chi艅ski inaczej wielkokwiatowy r贸偶ni si臋 od ameryka艅skiego tym, 偶e ma mniejsza ilo艣膰 narz膮d贸w czepnych, dlatego trzeba go owija膰 wok贸艂 podp贸r. Ma najwi臋ksze kwiaty ze wszystkich milin贸w. Bardzo wra偶liwy na mr贸z. Prawie niespotykany w naszym kraju.

Milin po艣redni to mieszaniec dw贸ch powy偶szych. W przeciwie艅stwie do nich ma kszta艂t raczej krzewiasty. Ma najmniej korzonk贸w czepnych st膮d nie wspina si臋 wysoko. Uro艣nie maksymalnie do 4 m wysoko艣ci. Jego kwiaty maj膮 bardziej rozchylone p艂atki ni偶 u 鈥瀉meryka艅skiego kuzyna鈥 . Do tego s膮 d艂u偶sze. Spotykany w Polsce, lecz w cieplejszych rejonach.

Jakie podpory wybra膰?

Milin w swojej dojrzalej formie tj. kilkuletniej jest bardzo ci臋偶ki z powodu swoich grubych pn膮czy. Warto zastanowi膰 si臋 nad doborem mocnej podpory dla tej pn膮cej ro艣liny. Tak偶e ulewne deszcze latem powoduj膮, 偶e jego waga zwi臋ksza si臋 jeszcze dodatkowo.

Podpora dla doros艂ego okazu powinna by膰 solidna, by nie trzeba by艂o jej remontowa膰 co roku. Milin przybiera oko艂o 2 metry rocznie na d艂ugo艣ci. Zatem z ka偶dym rokiem podpora b臋dzie musia艂a ud藕wign膮膰 dodatkowe p臋dy.

Bardzo dobrym rozwi膮zaniem jest po prostu ogrodzenie na murowanej podmur贸wce. Jest solidne, a ro艣lina pn膮ca pi臋knie przyczepi si臋 do cz臋艣ci g贸rnej p艂otu. Tego rodzaju aran偶acj臋 cz臋sto widzimy na samym froncie ogrodzenia. Odwiedzaj膮cy nas go艣cie od razu podziwiaj膮 nasz okaz. Jeszcze lepszy efekt uzyskamy, gdy nad sam膮 furtk膮 umie艣cimy 偶elazny 艂uk po kt贸rym p臋dzie si臋 pi膮膰 milin.

Popularn膮 podpor膮 jest te偶 ogrodzenie w ca艂o艣ci murowane. Takie ogrodzenie jest ni偶sze, milin b臋dzie si臋 po nim 鈥瀝ozk艂ada艂鈥. Utworzy nam dekoracyjn膮 艣cian臋. Murowane ogrodzenie 艣wietnie akumuluje ciep艂o, r贸wnie偶 w okresie zimowym.

P艂ot z drewnianych ze sztachetami nie jest dobr膮 podpor膮. Po latach mo偶e si臋 po prostu przewr贸ci膰.

Posadzenie milinu przy altance z drewna to dobry pomys艂. Po latach min b臋dzie wspina艂 si臋 na dach. Da to pi臋kny efekt. Dodatkowo dach b臋dzie si臋 nagrzewa艂, a milin uwielbia ciep艂o.

My艣l膮c o pergoli dla milinu trzeba wybra膰 solidny produkt. Z grub膮 ram膮. Licha pergola nie wystarczy na d艂ugo dla tej ro艣liny.

Za艂贸偶 kontou偶ytkownika
  • Komentuj pod w艂asnym nickiem
  • Otrzymuj powiadomieniach o odpowiedziach na Twoje komentarze
Za艂贸偶 konto