Żurawki

Żurawki

Żurawki (łac. Heuchera) – rośliny wieloletnie z rodziny skalnicowatych. Tworzą kępy z charakterystycznymi klapowanymi, karbowanymi liśćmi, najczęściej zimozielonymi. Kwiaty rosną groniaście na szczycie długiej, bezlistnej łodygi. Są owadopylne. Owoce tworzą wielonasienne torebki. Żurawki występują dziko w Ameryce Północnej, w Polsce uprawiane jako ozdobne rośliny ogrodowe. Lubią stanowiska słoneczne i półcieniste. Nadaje się do skalniaków. Istnieje ok. 50 gatunków żurawki, z których tylko kilka cieszy się dużą popularnością wśród ogrodników.

Żurawki - najpopularniejsze rośliny

Zobacz inne kategorie roślin

Żurawki - opis, uprawa, stanowisko, zimowanie, porady

Z daleka mogą przypominać karbowaną sałatę, ale nie nadają się do jedzenia. Żurawki stosuje się jako ozdobę ogródków skalnych. To kolorowa, całoroczna ozdoba ogrodu. W poniższym artykule przedstawiamy najpopularniejsze gatunki i odmiany.

Wygląd, odmiany i gatunki

Żurawki mają bardzo charakterystyczny wygląd. Ich liście są karbowane, najczęściej też klapowane. To znaczy, że wcięcia sięgają na co najmniej 1/3 szerokości blaszki. Dodatkowo ozdobnego charakteru nadają im różnorodne kolory. Żurawki mogą mieć liście bordowe, ciemno- i jasnozielone. Niektóre odmiany są nawet bordowo srebrzyste.

Dopełnieniem przyciągającego uwagę wyglądu są kwiaty. Rosną groniaście na długich, najczęściej nagich, łodygach. Dzięki temu z daleka sprawiają wrażenie zawieszonych nad kępą liści.

Żurawki rosną w kępach, lubią dobrze nasłonecznione lub półcieniste (jasne liście potrzebują więcej światła) ogródki skalne i próchniczą, przepuszczalną ziemię.

Istnieje wiele odmian i gatunków roślin z tego rodzaju. W poniższej tabeli przedstawiamy najpopularniejsze z nich:

Gatunek

odmiany

charakterystyka

wymagania

·         Żurawka amerykańska

  • Dale’s Strain
  • Malachite
  • Marvelous Marble
  • Ring of Fire

wysokość do 60 cm, kwitnie od czerwca do sierpnia

Słoneczne, półcieniste stanowisko; gleba przepuszczalna, wilgotna, odczyn obojętny

Żurawka drżączkowata

  • Schneewittchen
  • Scintillation

wysokość do 20 cm (inne odmiany 40 i 60 cm),

kwitnie od czerwca do sierpnia

Półcieniste stanowisko;

gleba przepuszczalna, próchnicza, odczyn zbliżony do obojętnego

Żurawka drobnokwiatowa

Palace Purple

wysokość do 45 cm,

kwitnie od maja do sierpnia, kwiaty bardzo drobne, beżowe

Półcieniste stanowisko;

gleba przepuszczalna, próchnicza, odczyn zbliżony do obojętnego

Żurawka krwista

  • Coral Forest
  • Feuerlohe
  • Leuchtkäfer
  • Ruby Bells
  • Sioux Falls
  • Splendens — dawna odmiana
  • White Cloud

Wysokość do 60 cm (inne odmiany 25-35 cm), kwitnie od maja do lipca, chętnie uprawiana na kwiaty cięte; duża ilość ozdobnych odmian o zróżnicowanym wyglądzie

Słoneczne lub półcieniste stanowisko;

gleba przepuszczalna, żyzna, odczyn zbliżony do obojętnego; roślina mrozoodporna

Jak widać powyżej – zróżnicowanie w ramach jednego gatunku jest dość duże. Dlatego dla celów uprawowych najczęściej wybiera się roślinę według odmian o pożądanych cechach. Wiele dekoracyjnych odmian znajdziemy też pod wspólną nazwą Żurawka ogrodowa. Tym mianem określa się różne krzyżówki dobrane tak, żeby najlepiej prezentowały się w ogrodzie. Żurawki ogrodowe nie są osobnym gatunkiem, tylko zbiorczą nazwą odmian hybrydowych. Spośród nich warto sprawdzić:

  • Key Lime Pie – o liściach jasnozielonych, przypominających pelargonie
  • Citronelle – o liściach jasnożółtych
  • Binoche – o ciemnych, wielotonowych liściach (fiolet, bordo, czerń)
  • Snow Storm – liście żółte z ciemnozielonymi plamkami

Odmiany hybrydowe to grupa, która nieustannie się rozrasta. Jeżeli chcemy mieć ładną, egzotyczną żurawkę w ogródku, warto śledzić na bieżąco jakie żurawki ogrodowe proponują sklepy ogrodnicze.

Uprawa żurawki

Roślina o tak dużej ilości różnorodnych odmian jest zwykle bez problemu dostępna w sklepach ogrodniczych. Można ją też zamówić przez internet. Cena różni się w zależności od odmiany, źródła i stopnia rozwoju rośliny. Zwykle nie jest droga – od 10 do 15 zł za sadzonkę.

Chociaż żurawki są odporne na słońce i na mróz, to nie można zakładać, że jakoś sobie poradzą. Kupując konkretną odmianę trzeba zwrócić uwagę czy lubi stanowisko półcieniste czy słoneczne oraz jakie ma wymagania odnośnie gleby. Jeżeli chodzi o zimowanie, to najlepiej ją okryć. Wymagają tego zwłaszcza młode roślinki. Najlepiej z mrozem radzi sobie żurawka krwista. Jednak zdania wśród ogrodników są podzielone. Jeżeli zaczynacie przygodę z tą rośliną, to po prostu sprawdźcie na niewielkiej próbce jak sobie poradzi z mrozem.

Koniecznie trzeba jej zapewnić przepuszczalną glebę, najlepiej próchniczą, dość żyzną. Wszystkie żurawki preferują glebę o odczynie zbliżonym do obojętnego.

Sadzenie w rozstawie około 30 cm, do ok. 12 roślin na metr kwadratowy. Te wyliczenia mogą się różnić w zależności od docelowej średnicy kępy (która zależy od odmiany). Nasiona i sadzonki sadzimy wiosną. Jesienią można rozmnażać roślinę z sadzonek pędowych.

Mimo powyższych zastrzeżeń uprawa żurawki nie powinna sprawić większego kłopotu. Wśród roślin ogrodowych te są jednymi z mniej wymagających.

Pielęgnacja i nawożenie

Poszczególne etapy pielęgnacji żurawki można podzielić według kalendarza.

Podcinanie na wysokości około 10 cm przeprowadzamy przez okresem rozwoju liści. Najlepszą porą do tego jest luty. Podcinanie nie jest konieczne, ale dzięki temu roślinki będą bardziej rozkrzewione. Dobrze, żeby nożyce, których używamy były zdezynfekowane. Wówczas unikniemy przenoszenia grzybów, które mogłyby zarazić żurawkę.

Wiosną powinno się też usunąć zgniłe liście, a łodygi po zeszłorocznych kwiatach ściąć nisko nad ziemią.

Żurawka nie jest bardzo wymagająca, warto jednak nawozić ją płynnymi nawozami w okresie od marca do maja (przed kwitnieniem). Dobrze sprawdzą się nawozy o przedłużonym działaniu oraz uniwersalny, ekologiczny biohumus.

Wiosną jest też czas na rozmnażanie żurawek. Rośliny co 3-4 lata wykopujemy z ziemi i przesadzamy. W tym czasie można oderwać lub odciąć pędy. Takie sadzonki wkładamy od razu do żyznej, przekopanej ziemi i oczywiście podlewamy. Jeżeli zgapiliśmy się wiosną, to oddzielanie pędów można jeszcze przeprowadzić jesienią.

Lato to przede wszystkim okres kiedy żurawki mogą się zaprezentować w pełnej krasie – czy to jako kwiaty cięte czy jako ozdoba rabat. Do zadań ogrodnika należy głównie zapewnienie odpowiedniej wilgotności gleby i zwrócenie uwagi czy nie pojawiły się szkodniki.

Zimą okrywamy roślinki białą agrowłókniną lub gałęźmi iglaków (stroiszem). Unikajmy okrywania liśćmi roślin zimozielonych, ponieważ mogą przenosić choroby i sprawić, że żurawki zaczną gnić. Donice można też zabezpieczać styropianem. Okrywanie przeprowadza się zwykle w listopadzie lub od czasu kiedy zaczynają się utrzymywać niewielkie przymrozki.

Kompozycje z żurawką

Zróżnicowany wygląd pozwala na dowolne aranżacje z kilku odmian żurawki lub na łączenie je z innymi roślinami. Niektóre odmiany nadają się też jako dodatek do bukietów. Piękne kompozycje można układać zwłaszcza z żurawki krwistej. Różne odmiany tej rośliny sprawdzą się również jako ozdoba balkonów i tarasów. Donice z wielokolorowymi liśćmi z pewnością nadadzą balkonowi oryginalnego wyglądu.

Żurawka nadaje się do aranżacji klombów. Można ją sadzić pod krzewami i drzewami – o ile nie ma konfliktu co do wymagań glebowych i stanowiskowych. Dobrze czuje się w towarzystwie iglaków, bukszpanu. Można ją też łączyć z klonami, wierzbą „Hakuro-nishiki”, lilakiem, jałowcem. Jeżeli chodzi o krzewinki i niższe rośliny, to paprocie, funkie i bodziszki będą dla żurawek dobrym towarzystwem. Ciekawie wygląda też w zestawieniu z ozdobnymi trawami. Szczególnie dobrze żurawki czują się w skalniakach. W otoczeniu skał i innych roślin skałolubnych wyglądają szczególnie intrygująco.

Warto zwrócić uwagę na kwitnienie poszczególnych gatunków tej rośliny. Można tak dobrać kompozycję, żeby wszystkie kwiaty zakwitały w jednym czasie lub naprzemiennie. Dzięki temu będziemy mogli się cieszyć dłużej kwitnącą rabatą lub klombem, a w zimie liście żurawki zachowają swój żywy kolor.

W bukietach można wykorzystać zarówno liście jak i kwiaty. Tutaj można bardziej puścić wodzę wyobraźni, bo odpada troska o wymagania glebowe.

Zielona ściana z żurawki

Jeżeli chodzi o kompozycje z użyciem tych roślin, to świetnie nadają się one na tzw. ogrody wertykalne. Nieważne czy masz po prostu mało miejsca przed domem, czy chcesz wzmocnić wizualnie zagęszczenie zieleni. Żurawki przyjdą zawsze z pomocą. Wyższe odmiany można posadzić na rabacie, obok paproci czy iglaków. Karłowate, zwłaszcza skałolubne, świetnie sprawdzą się jako ozdoba zielonej ściany.

Budując ogród wertykalny z łączonych gazonów, możemy stworzyć kompozycję podobną do ściany porośniętej winem. Jednocześnie mamy większy dostęp do pielęgnacji poszczególnych elementów i w razie czego możemy wymienić zniszczone okazy na zdrowe. Możliwość umieszczania różnokolorowych roślin w poszczególnych gazonach pozwala też tworzyć bardziej zaawansowane kompozycje kolorystyczne.

Załóż kontoużytkownika
  • Komentuj pod własnym nickiem
  • Otrzymuj powiadomieniach o odpowiedziach na Twoje komentarze
Załóż konto