Powojnik (clematis) - odmiany, sadzenie, uprawa, pielęgnacja

Clematis, nazywany inaczej powojnikiem, to jedno z najbardziej popularnych pnączy na świecie. To ogromna grupa roślin, które wyróżniają się w ogrodzie pięknym pokrojem i ciekawym wyglądem delikatnych kwiatów. Najwspanialsze kolory i zachwycający ogrom kwiatów – tak w skrócie można opisać te kwiaty ogrodowe. Skuś się na powojniki i zaproś je do swojego ogrodu. Podpowiadamy, jak o nie dbać.

Jeśli szukasz firmy, która wykona dla ciebie projekt ogrodu, skorzystaj z usługi Szukaj Wykonawcy, dostępnej na stronie Kalkulatory Budowlane. Po wypełnieniu formularza uzyskasz dostęp do ofert sprawdzonych fachowców.

Ocena: 5.0/5 (głosów 1)

Pięknie kwitnący powojnik w ogrodzie

Powojnik czy clematis? Kilka słów o gatunkach

Powojnik prosty (klematis) to polska nazwa łacińskiego clematis. Jest to wyjątkowa roślina, która świetnie sprawdza się w uprawie w naszych warunkach atmosferycznych. Sama nazwa „powojnik” obejmuje mnóstwo różnych gatunków, a wszystkie łączy w sumie jedno – są po prostu przepiękne. To byliny wieloletnie, które każdego zachwycają swoim urokiem i niezwykłą delikatnością wspaniałych, przepysznych kwiatów. Najczęściej można spotkać ją w ogrodzie, jednak wspaniale rośnie nie tylko w uprawie – to jeden z naturalnych gatunków flory polskiej.

Najpopularniejszym gatunkiem w polskich ogrodach są powojniki wielokwiatowe. Te kwiaty ogrodowe są zdecydowanie najbardziej zwracające uwagę – duże, ich średnica może mieć nawet 15 cm. Dodatkowo są po prostu wspaniałe, długo się utrzymują. Powojniki wielokwiatowe kwitną często dwukrotnie, więc mogą być ozdobą ogrodu przez cały sezon – pierwszy raz kwiaty pojawiają się w maju i czerwcu, by powtórzyć kwitnienie na tegorocznych pędach przed nadejściem jesieni.

Na uwagę zasługuje także powojnik pnący, który charakteryzuje się przede wszystkim bardzo silnym wzrostem. Pędy, jeśli chodzi o te rośliny pnące, mogą osiągnąć nawet 10 metrów długości i to w bardzo krótkim czasie. Dlatego często sadzi się go w pojemnikach na balkonie, ale na jego wprowadzenie zasługuje także nowoczesny ogród. Powojnik pnący jedno z najatrakcyjniejszych pnączy możliwych do uprawy w Polsce. Wytwarza drobne kwiaty, które jednak bardzo gęsto porastają roślinę. Jest ich naprawdę wiele – najczęściej białe, zachwycą każdego. Ciekawy jest także powojnik tangucki, który wytwarza żółte kwiaty. Są one pojedyncze i zwisające, pojawiają się na cienkich łodyżkach. Powojnik tangucki ma także tę zaletę, że bardzo ozdobne są także jego owoce – puszyste i jedwabiste. Jeśli interesują cię inne pnącza w ogrodzie, być może zainteresuje cię artykuł o różach pnących w ogrodzie.

Kolejnym gatunkiem, który świetnie sprawdza się w uprawie, jest powojnik alpejski. Te kwiaty ogrodowe są cenione zwłaszcza za wytrzymałość na niesprzyjające warunki atmosferyczne. Świetnie sprawdzają się w każdym wydaniu, można sadzić je nawet na górskich działkach, gdzie często wieje zimny wiatr. Powojnik alpejski sprawdzi się w chłodniejszych miejscach kraju, dlatego jest także bardzo popularny. Wyróżnia się dzwonkowatymi kwiatami, zwisającymi z długich szypułek, które przyjmują najpiękniejsze i najbardziej intensywne kolory.

W uprawie klematis odnajduje się także powojnik prosty, który można spotkać także w formie dzikiej w naszym kraju. Jest to roślina o małych kwiatach, które wytwarzają oszołamiający zapach. Są dość drobne, ale bardzo liczne, więc nie tracą na atrakcyjności. Wspaniale wyglądają w ogrodzie, dobrym towarzystwem są dla nich krzewy ozdobne.

Odmiany powojnika

Odmiany powojnika są domeną głównie polskich hodowców. Dzieje się tak, ponieważ w naszym kraju jest to bardzo popularna roślina, ale odmiany najstarszych polskich hodowli można spotkać w ogrodach na całym świecie. Te kwiaty ogrodowe powoli podbijają serca ogrodników i cieszą się coraz większą popularnością. Informacje o innych kwiatach ogrodowych znajdziesz tutaj.

Powojnik to w zasadzie ponad trzysta wartościowych szlachetnych odmian, które różnią się między sobą przede wszystkim kolorem i kształtem kwiatów. Jednak nowopowstające odmiany mają na celu także zwiększenie odporności roślin na mróz, dostosowanie ich do uprawy w pojemnikach lub próby stworzenia roślin, które mogą zastępować krzewy ozdobne.

Clematis, czyli powojniki wielokwiatowe cieszy się największą liczbą nowych odmian. Wśród nich można znaleźć swojsko brzmiące okazy, jak „Hania” czy „Maria Skłodowska-Curie” o pełnych kwiatach, które dwa razy pojawiają się na pędach. Jednak u podstaw nowych odmiany leży nie tylko powojnik prosty, lecz także inne gatunki. Na uwagę zasługuje powojnik tangucki – jego odmiany „Anita” i „Bill McKenzie” dorastają nawet do 6 metrów długości. Powojnik tangucki jest dostępny także w odmianach o intensywnie żółtych, wręcz pomarańczowych kwiatach.

Podobnie powojnik pnący – i ten gatunek hodowcy wzięli na warsztat. Dzięki temu możemy cieszyć się najpiękniejszymi kwiatami na balkonie i w donicach. Teraz najczęściej tworzy się odmiany o zwiększonej mrozoodporności, bo wcześniej te byliny wieloletnie często przemarzały przy ciężkiej zimie. Najwartościowszą odmianą, co sprowadza się do minimalnych wymagań i dużej odporności na mróz przy wspaniałych, zachwycających przepychem kwiatach, jest „Summer Snow”. Powojnik pnący tej odmiany są białe, stosunkowo duże kwiaty.

Również powojnik alpejski ma swoje barwne odmiany, które świetnie sprawdzają się w uprawie. Jest jeszcze bardziej mrozoodporny i dobrze czuje się w każdym miejscu. Powojnik alpejski wytwarza charakterystyczne, zwisające, dzwonkowate kwiaty, które można spotkać w licznych kolorach. Na uwagę zasługują przede wszystkim intensywnie czerwone lub bordowe odmiany. Bardzo ciekawie prezentują się także fioletowe i niebieskie odcienie – to stosunkowo rzadko spotykane kolory kwiatów, warto więc wprowadzić w ogrodzie taki kontrastowy akcent. Do najbardziej popularnych odmian powojnika alpejskiego należą „Blue Bird”, „Cecylia” i Frankie”.

Powojnik w ogrodzie – dobieramy stanowisko

Powojniki wielokwiatowe, czyli te, które najczęściej można spotkać w naszych ogrodach, mają raczej niewielkie wymagania glebowe. Jednak te mogą różnić się znacznie w przypadku innych gatunków. Małe wymagania mają powojnik prosty i powojnik alpejski, nieco więcej uwagi trzeba poświęcić powojnikowi pnącemu.

Powojnik, obojętnie jakiego gatunku, powinien znajdować się w takim miejscu, by jego dolna część była zacieniona i osłonięta, a górna może być oświetlona. Niektóre odmiany lepiej reagują na zacienienie, inne gorzej, ale taka jest ogólna tendencja. Okazuje się, że najlepsze dla powojników miejsca to będą wystawy wschodnie lub zachodnie, chociaż niektóre będą czuły się dobrze także na północnych. Te byliny wieloletnie lepiej znoszą nadmierny cień niż zbyt wielkie nasłonecznienie. Ze względu na to, że są to krzewy ozdobne o pnących pędach, clematis musi mieć zapewnione odpowiednie podpórki. Najczęściej jest to siatka rzucona na ścianę, ale te rośliny wspaniale pną się po balustradach i barierkach, więc zdarza się także, że są uprawiane na balkonie. Ponieważ powojnik świetnie znosi zacienienie, można sadzić go także pod drzewami, podporą dla niego mogą być także krzewy ozdobne. Takie połączenie może stanowić niesamowity widok, który nigdy nie zostanie zapomniany. Z tego artykułu dowiesz się, jakie krzewy ozdobne będą najlepsze do twojego ogrodu.

Jak sadzić odmiany powojników w ogrodzie? Clematis powojnik preferuje żyzne i lekkie podłoże, zasobne w składniki mineralne. To możemy zapewnić mu stosując odpowiednie nawożenie jeszcze przed zasadzeniem roślin w ogrodzie. Z tego względu warto jeszcze przed sadzeniem wmieszać w podłoże odpowiedni nawóz, optymalnie wieloskładnikowy, który przy okazji ma za zadanie także ochronę roślin przed chorobami. W tym celu można wykorzystać także naturalny kompost. Młody clematis powojnik, w postaci niewielkiej sadzonki może być bardziej podatny na zimno, więc należy trzymać go w domu.

Kolejnym ważnym aspektem, o który trzeba zadbać w uprawie, jeśli chodzi o clematis, jest poziom wilgotności podłoża. Roślina zdecydowanie preferuje niezbyt wilgotne gleby. Dlatego właśnie należy posadzić go w dobrze przepuszczalnym miejscu. Warto jednak wiedzieć, że te kwiaty ogrodowe wykazują dość dużą wrażliwość na suszę, więc znów zbyt szybko przesychająca gleba także nie jest najlepszym rozwiązaniem.

Clematis - pielęgnacja podwojników w ogrodzie

Powojnik, jeśli chodzi o te rośliny w uprawie, nie jest szczególnie kapryśny. Pielęgnacja podwojników nie powinna nastręczać specjalnych trudności. W zasadzie najważniejszym aspektem jego pielęgnacji jest regularne podlewanie rośliny, zwłaszcza w czasie upalnego lata lub długotrwałego okresu suszy. Rośliny można podlewać po prostu w czasie nawadniania całego ogrodu, nie wymagają żadnego szczególnego rodzaju wody. Aby utrzymać odpowiedni poziom wilgoci, wokół roślin posadzonych w gruncie można wysypać korę, która dłużej zatrzymuje wodę. To najlepszy sposób na zapewnienie powojnikom optymalnych warunków wodnych.

Klematisa nie trzeba nawozić w czasie podlewania. Jeżeli wcześniej w ogrodzie, jeszcze przed posadzeniem roślin, został rozłożony kompost lub wieloskładnikowy nawóz, rośliny mają składników mineralnych pod dostatkiem. Starsze okazy clematis powinny być jednak zasilane w ogrodzie wiosną. W tym okresie stosuje się nawozy azotowe, które zwiększają wzrost roślin i zagęszczają pnącze. Rośliny można także wspierać środkami chemicznymi w czasie kwitnienia. Wtedy należy sięgnąć po nawozy ze zwiększoną zawartością fosforu, ponieważ właśnie ten składnik najlepiej wpływa na wygląd kwiatów.

Ważnym aspektem uprawy tych roślin w ogrodzie jest ochrona przed zimą. Są to byliny wieloletnie, które zrzucają liście na zimę i szybko odradzają się wiosną. Jednak niektóre gatunki mogą wykazywać mniejszą mrozoodporność. Zwłaszcza powojniki wielokwiatowe należy chronić przed zimnem, a zwłaszcza przed mroźnym wiatrem, który mógłby uszkodzić wiotkie pędy. Całą grupę roślin ozdobnych tego typu można chronić za pomocą agrowłókniny i worków z tego materiału. One świetnie przepuszczają powietrze, więc nie powodują gromadzenia się wilgoci wewnątrz, a jednocześnie są doskonałą ochroną przed wiatrem i śniegiem.

Po zimie warto dokładnie przyjrzeć się, jak wygląda nasz clematis. Najczęściej trzeba je przyciąć i to dość szybko. W przypadku tych roślin należy usuwać wszystkie dwuletnie pędy, ponieważ one i tak nie będą brały udziału w kwitnieniu. Usuwamy także stare liście i zaschnięte gałązki czy kwiaty. Powojniki można przycinać w dwóch terminach – te, które kwitną pojedynczo, tylko raz, od razu po kwitnieniu. Kwitnące podwójnie lub późno można przycinać wczesną wiosną, wtedy, kiedy następuje usuwanie starych pędów. Dzięki temu roślina będzie silniejsza i znacznie bardziej atrakcyjna.

A może clematis w uprawie doniczkowej?

Powojniki świetnie czują się także w pojemnikach. To świetny sposób na to, by lepiej uchronić je przed zimnem, dodatkowym plusem takiego rozwiązania jest to, że dzięki temu można zaliczyć je do roślin ozdobnych, które można uprawiać w domu, a raczej na balkonie. Uprawa w donicach także nie jest szczególnie skomplikowana. Jeśli interesują cię także inne rośliny, przeczytaj artykuł o kwiatach domowych doniczkowych i nie tylko.

Powojnik w donicach będzie nieco mniejszy, niż ten, który rośnie w gruncie. Jest to oczywiście związane z tym, że nie ma możliwości wytworzenia dużego systemu korzeniowego, jednak w pojemnikach łatwiej zapewnić mu odpowiednie warunki wodne i ustalić konieczną dawkę nawozu. Jeżeli zamierzasz uprawiać powojniki w ten sposób, musisz mieć na uwadze, że rośliny potrzebują naprawdę dużych doniczek – optymalnie więcej niż 30 cm średnicy i 40 cm wysokości. Na dno doniczki dobrze jest wysypać trochę kremazytu, żeby korzenie rośliny nie stały w wodzie.

W uprawie doniczkowej clematis może rosnąć w standardowej ziemi ogrodowej. Klematis nie potrzebuje także żadnej specyficznej opieki. W zasadzie należy się nim zajmować tak jak egzemplarzami rosnącymi w gruncie. Używa się w tym celu tych samych nawozów, podobnie wygląda zabieg przycinania. Jedyne, co się zmienia, to ochrona przed zimą. Korzenie powojnika w donicy mogą co nieco przemarzać, zwłaszcza jeśli zima jest ciężka. Co prawda jego pędy są na balkonie lepiej chronione przed wiatrem, jednak największe zagrożenie stanowi przemarznięcie rośliny. Aby temu zapobiec, warto wstawić donicę do kartonowego pudełka i odizolować od podłoża, np. za pomocą grubszego kawałka styropianu. Wolne wnętrze można także uszczelnić, dzięki czemu roślinie będzie cieplej. Jeżeli masz możliwość podniesienia rośliny wraz z pędami i podpórkami, warto rozważyć zimowanie jej w domu. Optymalna temperatura dla powojników w tym czasie mieści się w przedziale od 0 do 5 stopni Celsjusza.

Powojniki na balkonie lub tarasie to zdecydowanie świetny pomysł. Tworzą gęsty splot, więc wspaniale przykrywają balustradę, stając się naturalnym odgrodzeniem od sąsiadów lub parawanem. Ich dodatkową zaletą jest fakt, że są po prostu przepiękne – wspaniałe kwiaty wszystkich odmian zapierają dech w piersiach, zwłaszcza, gdy jest ich dużo. Nie ma się nad czym zastanawiać – powojnik to roślina, której nie może zabraknąć na żadnym balkonie ani tarasie. Sprawdź także, jakie kwiaty na balkon wybrać?

, aktualizacja 15.09.2017
Ta strona korzysta z plików cookies.

Więcej informacji znajdziesz w polityce cookies.


Zamknij