Brokuł rzymski – właściwości i uprawa zielonego kalafiora

Zielony kalafior – opis odmiany

Oryginalna odmiana Brassica oleracea powstała z naturalnego skrzyżowania kalafiora o białych różyczkach oraz brokułu, warzywa o ciemnozielonym kwiatostanie. Kalafior romanesco wyróżnia się intensywnym zielonym kolorem, przywodzącym na myśl barwę zielonego jabłka, stąd inna nazwa kalafiora – brokuł jabłkowy. Podobnie jak włoski brokuł i biały kalafior, zielona odmiana wywodzi się z Italii. Warzywo uprawiane było początkowo w okolicach Rzymu, co upamiętnia jego nazwa ‘romanesco’.

Za świeży zielony kolor rośliny odpowiada chlorofil – barwnik fotosyntetyczny. Kalafior romanesco, podobnie jak inne warzywa kapustne, jest cennym źródłem witamin i składników mineralnych, potrzebnych człowiekowi. Dzięki ich obecności, zielony kalafior ma zdrowotne właściwości:

  • warzywo bogate jest w witaminę C, wzmacniającą układ odpornościowy,
  • zawarta w roślinie witamina A wspiera dobre widzenie i ma korzystny wpływ na kondycję oczu,
  • romanesco zawiera witaminę B6 oraz magnez, które mają wpływ na pracę układu nerwowego i działanie antystresowe,
  • potas i żelazo dobrze wpływają na działanie układu krążenia,
  • dzięki obecności w warzywie wapnia, potrawy z udziałem włoskiego kalafiora korzystnie wpływają na kondycję układu kostnego – regularne jedzenie romanesco poprawia gęstość kości i zapobiega osteoporozie,
  • obecność cynku wzmacnia odczucia smakowe,
  • błonnik umożliwia prawidłowe trawienie pokarmów i przyczynia się do zachowania prawidłowych wartości cholesterolu,
  • kwas foliowy (witamina B9), zawarty w romanesco, ma dobroczynne działanie na kobiety oczekujące dziecka, bowiem odpowiada za tworzenie się nowych komórek i za prawidłowy rozwój płodu,
  • dzięki obecności chlorofilu spożywanie warzywa ma działanie antynowotworowe,
  • sole mineralne zawarte w kalafiorze, zobojętniają nadmiar kwasów, powstających po spożyciu dań mięsnych, jaj oraz produktów zbożowych. Jedzenie warzywa reguluje równowagę kwasowo-zasadową organizmu.

Ciekawostka: Dekoracyjne warzywo złożone jest ze spiralnie ułożonych róż, z których każda przybiera kształt wieżyczki. Kalafior romanesco jest fraktalem, czyli każda jego wieżyczka jest tak samo skomplikowana i wygląda tak samo jak cały stożkowaty kwiatostan. Włoski kalafior stał się obiektem naukowych badań, została mu nawet nadana nazwa kalafiora Fibonacciego, kiedy zauważono, że każda oryginalna część w róży romanesco jest sumą dwóch poprzedzających ją elementów.

Kalafior romanesco – wymagania uprawowe

Kalafior romanesco jest rośliną wymagającą i żarłoczną. W sezonie poprzedzającym uprawę warzywa stanowisko odchwaszczamy i nawozimy kompostem lub obornikiem. Nie wolno stosować obornika przed zasadzeniem roślin, bowiem taki zabieg grozi utratą smaku. Nasiona siejemy w zasobną próchniczną i wapienną glebę, na ciepłym oraz słonecznym stanowisku. Roślina nie toleruje ziemi o kwaśnym odczynie pH, niesprzyjającej rozwojowi kwiatostanu. Kalafior wymaga regularnego podlewania i zasilania, np. gnojówką z roślin - z pokrzywy i żywokostu, w czasie zawiązywania się pąków kwiatowych.

Nasiona na rozsadę siejemy pod osłonami już w lutym/marcu. Na miejsce stałe rośliny sadzimy w drugiej dekadzie maja, uzyskując zbiór w lipcu. Na zbiór jesienny nasiona można wysiewać na przełomie maja i czerwca, a sadzonki na rabatach sadzić w lipcu. Odpowiednia rozstawa dla romanesco wynosi 60 cm x 40 cm. Zbieramy całkowicie wykształcone róże. Pojedynczy kalafior waży około 1 kg.

Domowe wędliny - sprawdź promocjej!

Cena nasion zielonego kalafiora wynosi około 3 zł – 4 zł/50 g.

Cena świeżego kalafiora romanesco to około 17 zł/szt. Sprawdź także ten artykuł na temat uprawy kalafiora krok po kroku.

Zielony kalafior romanesco – przepisy kulinarne

Kalafior romanesco jest warzywem niskokalorycznym, zawierającym tylko około 30 kcal w 100 g świeżego produktu. Z zielonego kalafiora możemy przygotować zarówno dania dietetyczne, przygotowane, np. na parze, jak i tradycyjne – z masłem i bułką tartą. Warto jednak wzbogacić nasze gotowanie o potrawy duszone lub pieczone, z dodatkiem innych warzyw i ziół. Z włoskiego brokułu możemy zrobić sałatkę, smaczny pasztet, dodać zielone róże do zupy lub po prostu spożyć na surowo. Zioła w kuchni, dobrze podkreślające delikatny orzechowy posmak romanesco, to zioła prowansalskie, kminek, tymianek, koperek i natka pietruszki.

Różyczki kalafiora Romanesco przygotowane do gotowania, a także kalafior Romanesco i jego uprawa oraz wartości odżywcze
Kalafior Romanesco do zastosowania w kuchni orientalnej, a także uprawa, sadzenie oraz wartości odżywcze

Jak przygotować kalafior romanesco na parze?

Gotowanie warzywa na parze pozwala zachować większość cennych witamin i składników mineralnych. Pamiętajmy, że warzywa nie można długo gotować – ugotowane na parze zachowa jędrność i wyjątkowy smak. Danie wzbogacamy podsmażonymi na złoto pestkami słonecznika – 3 łyżki, z kminkiem – 1 łyżeczka. Zioła w kuchni, które dodadzą potrawie smaku, to tymianek i bazylia. Całość smażymy 3 minuty, na 2 łyżkach oleju. Solimy do smaku. Kalafior romanesco, podzielony na różyczki, podajemy z prażonymi pestkami słonecznika i z przyprawami. Tak przygotowane danie jest świetnym dodatkiem do ciepłej kolacji.

Zielony kalafior w winnym sosie

Składniki:

  • 1 kalafior romanesco
  • 1 szklanka wytrawnego białego wina
  • 5 żółtek
  • 2 białka
  • 2 łyżki cukru
  • ½ szklanki wody
  • sól do smaku

Jak zrobić wykwintne danie?

  1. Romanesco opłukać i wrzucić na wrzącą, lekko osoloną wodę. Gotować do miękkości, jednak pamiętajmy, że zbyt długo gotowane warzywo utraci jędrność i większość cennych wartości odżywczych.
  2. Przygotować sos: żółtka utrzeć z cukrem, dodać wino i wodę – całość zagotować, stale mieszając.
  3. Sos zdjąć z ognia, dodać ubitą pianę z jajek – delikatnie zamieszać, łącząc w ten sposób wszystkie składniki sosu.
  4. Zielony kalafior z wody osączyć i wyłożyć na półmisek. Polać sosem.

Romanesco w sosie winnym podajemy jako gorące danie w czasie towarzyskich przyjęć, spotkań rodzinnych lub kolacji we dwoje.



Rzymski kalafior – praktyczne porady

Podczas kupowania zielonego kalafiora zwróćmy uwagę, by kwiatostan warzywa był zwarty i jędrny. Jeśli różyczki są luźne, kalafior został zebrany w zbyt późnym terminie lub długo znajduje się na sklepowej półce.

Romanesco możemy przechowywać w lodówce. Nadaje się zamrożenia lub do wykorzystania w ciągu niedługiego czasu. Psuciu się warzywa możemy zapobiec, umieszczając kalafior kwiatostanem skierowanym do dołu.

Specyficzny zapach kalafiora pochodzi z wydzielających się podczas gotowania związków siarki. Gotowanie warzywa w pierwszej fazie bez przykrycia umożliwi ulotnienie się przykrych zapachów.

Romanesco gotujemy w niewielkiej ilości wody – powinna jedynie zakrywać warzywo. Kalafior wkładamy do wrzącej wody, by jak najmniej składników odżywczych przeszło do wywaru.

Ugotowany kalafior, przelany zimną wodą, zachowa sprężystość i swój efektowny jasnozielony kolor. Ładną barwę mają także różyczki romanesco gotowane na parze.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Oceń
Dla 96,4% czytelników artykuł okazał się być pomocny