Szachownica - charakterystyka, wymagania, podlewanie, zimowanie

Szachownica zdobywa coraz większą popularność w naszych ogrodach. Uprawa tej rośliny nie jest trudna, jednak wymaga doświadczenia i sporej wiedzy, gdyż jest to roślina kapryśna, zaś każda odmiana ma nieco inne wymagania. Jednak warto się nią zainteresować, gdyż wiosną stanowi ozdobę ogrodu. W zależności od odmiany będzie zdobić zarówno słoneczne rabatki jak i romantyczne, cieniste zakątki. Doradzimy jak wygląda pielęgnacja i sadzenie tej rośliny oraz przedstawimy najpiękniejsze odmiany.

Szachownica - najciekawsze odmiany

Szachownica należy do rodzaju fritillaria, który skupia około 140 gatunków. Jednak w ogrodzie uprawia się zaledwie kilka. Najpopularniejsze odmiany to szachownica kostkowata, cesarska i perska.

Odmiany szachownicy:

  • szachownica cesarska (fritillaria imperialis),
  • szachownica kostkowata (fritillaria meleagris),
  • szachownica perska (fritillaria persica),
  • szachownica bladokwiatowa,
  • szachownica Michajłowskiego,
  • szachownica ostropłatkowa.

Szachownica cesarska (fritillaria imperialis)

Szachownica cesarska, znana również pod nazwą cesarska korona, jest bardzo popularna w naszych ogrodach. Pochodzi z Azji południowej. Wiosną jest to jedna z najbardziej atrakcyjnych roślin uprawianych w ogrodzie. Wypuszcza ona wysoki i gruby pęd, na którego szczycie znajduje się okazały kwiatostan pełen zwisających kwiatów w kształcie dzwonków, zwieńczony u góry kępą mieczowatych liści. Kwiat jest w kolorze pomarańczowym, żółtym lub czerwonym.

Korona cesarska lubi przepuszczalną, lekko zasadową ziemię, częste podlewanie i słoneczne stanowisko. Wymaga jednak dużo miejsca na grządce. Jest odporna na mróz i nie trzeba wykopywać cebulek na zimę. Warto ją jednak przykryć torfem lub gałązkami świerku.

Szachownica kostkowata (fritillaria meleagris)

Szachownica kostkowata występuje w stanie dzikim w Europie. W Polsce można ją spotkać nie tylko w ogrodach, lecz także w naturze. Jednak jest to roślina rzadka, objęta ścisłą ochroną. Pozyskiwanie kwiatów z natury jest zabronione. W ogrodzie można uprawiać tylko rośliny z hodowli.

Kwiat przypomina nieco tulipan, jednak jego główka opada i ma na płatkach wzór kratki. Kwiat jest delikatny i dorasta do wysokości 20 - 40 cm. Pęd kwiatostanowy posiada na końcu od 1 do 3 dzwonkowatych kwiatów. Jej kwiaty są purpurowe, różowe lub kremowobiałe.

Szachownica kostkowata to kwiat lubiany przez ogrodników, gdyż świetnie wygląda w romantycznych zakątkach. Szachownica kostkowata jest dość łatwa w uprawie. Lubi ziemię lekko wilgotną i lekko kwaśną. Może rosnąć na stanowisku cienistym oraz nad strumieniem. Nie rośnie dobrze przy wodzie stojącej. Jest odporna na krótkotrwałe zalewanie, za to nie znosi przesuszenia i upałów.

Szachownica kostkowata jest odporna na mróz. Można ją przezimować w gruncie lub wykopać cebule i przechować. Warto jednak pamiętać, że cebule są delikatne i należy uważać, aby ich nie ukruszyć.

Szachownica perska (fritillaria persica)

Szachownica perska jest nieco rzadziej spotykana w ogrodach. Roślina ta ma spore wymagania co do uprawy i nadaje się dla doświadczonych ogrodników. W naturze rośnie w Iranie i w Izraelu.

Szachownica perska lubi upał i może nie zakwitnąć jeśli będzie zbyt chłodno. Dlatego też należy dla niej wybrać stanowisko najcieplejsze i najbardziej nasłonecznione. Lubi ziemię przepuszczalną i lekko zasadową. Nie może rosnąć w ziemi podmokłej, gdyż cebule zgniją.

Kwiaty szachownicy perskiej są purpurowe, czarne lub zielone, w kształcie dzwonków rosnących gęsto jak winne grono. Niestety, aby szachownica perska zakwitła, musi być upał powyżej 25 stopni. Czasem ta kapryśna roślina kwitnie dopiero na drugi rok po posadzeniu.

Uprawa szachownicy w ogrodzie - wymagania, pielęgnacja

Uprawa szachownicy w ogrodzie jest dość łatwa, choć uprawa niektórych odmian może stanowić wyzwanie dla ogrodnika. Jest to jednak roślina dla doświadczonych ogrodników, gdyż może stwarzać problemy. Aby ją uprawiać należy mieć sporą wiedzę, gdyż każda odmiana tej rośliny ma inne wymagania co do gleby i stanowiska. Roślina ta jest szczególnie wrażliwa na wilgoć i zalanie, które powoduje gnicie cebuli.

Warto wiedzieć, że jest to roślina trująca. Nie należy jej sadzić, jeśli w domu są dzieci i koty. Pielęgnacja szachownicy musi odbywać się w rękawiczkach, gdyż jej sok parzy. Roślina ta odstrasza myszy i nornice, zaś przyciąga ślimaki.

Sadzenie szachownicy

Rozmnażanie szachownicy odbywa się z nasion lub cebulek przybyszowych. Można również zakupić cebule szachownicy w sklepach ogrodniczych. Niedroga jest szachownica kostkowata, gdyż cena paczki 10 cebulek wynosi około 15 zł. Wyższa jest cena szachownicy cesarskiej, gdyż cena jednej cebuli wynosi około 25 zł. Jeszcze wyższa jest cena szachownicy pejskiej, gdyż jedna cebula kosztuje około 30 zł.

Najlepiej sadzić szachownicę pod koniec lata, gdy nie jest jeszcze zimno. Ważna jest przy tym głębokość sadzenia i odstępy cebul od siebie. Jako zasadę przyjmuje się sadzenie cebulek na głębokości wynoszącej czterokrotną średnicę cebuli. Taka też powinna być odległość pomiędzy poszczególnymi cebulami.

Na zimę cebule należy przykryć, aby zabezpieczyć je przed przymrozkami. Najlepiej przykryć je słomą, liśćmi, gałązkami iglaków lub torfem. Jeśli chcemy przechowywać cebule szachownicy na zimę, należy wybrać przewiewne, niezbyt gorące miejsce. Optymalna temperatura przechowywania powinna wynosić około 20 stopni. Cebule trzeba przysypać trocinami, aby nie wyschły.