Tojeść - popularne odmiany, uprawa, pielęgnacja, porady ogrodnicze

Trawnik to klasyka w każdym ogrodzie. Istnieją jednak rozwiązania, które będą dla niego ciekawą alternatywą. Jednym z nich jest posadzenie roślin okrywowych i zadarniających. Taką rośliną jest bez wątpienia tojeść. Urokliwa bylina o licznych zastosowaniach. Zdecydowanie warto sprowadzić ją do ogrodu, bowiem nie sprawia problemów podczas uprawy. Dla potwierdzenia tych słów przedstawiamy jej odmiany i wymagania uprawowe. Wspominamy też o sposobach pielęgnacji.

Tojeść w naturze i w ogrodzie

Tojeść to rodzaj ciekawych roślin okrywowych zaliczanych do licznej rodziny pierwiosnkowatych. Niektóre ujęcia taksoniczne wyróżniają około 150 gatunków należących do tej grupy. Interesujące nas rośliny mocno rozprzestrzeniły się na półkuli północnej. Spotyka się je w rejonach o klimacie umiarkowanym i podzwrotnikowym. Najwięcej bylin tego rodzaju można zobaczyć w Chinach. Gatunkiem typowym jest tojeść pospolita, która zasięgiem występowania obejmuje całą Europę. Oprócz tego rośnie w części Azji oraz północnej Afryce. W Polsce jest gatunkiem rodzimym rozpowszechnionym na obszarze całego kraju.

Tojeść pospolita(Lysimachia vulgaris) w naturze porasta leśne drogi, kamieniste podłoża, rowy. Najbardziej lubi ziemie ze stojącą wodą, bagna i torfowiska. W ogrodach najlepiej czuje się na obrzeżach oczek wodnych i rabatach bylinowych umiejscowionych w półcieniu lub nasłonecznionych.  Nie przeszkadzają jej ziemie ciężkie i gliniaste. Opisywana roślina dorasta do około 150 cm wysokości. Na jej łodygach rozwijają się szerokie lancetowate liście. W okresie kwitnienia, od czerwca do sierpnia, pojawiają się żółte lub białe kwiaty zebrane w wiechowate kwiatostany.

Tojeść pospolita wykazuje pewne właściwości lecznicze. Z ziela, które można kupić w aptekach sporządza się napary. Wykorzystuje się je w celu złagodzenia kaszlu. Picie herbatek z tojeści wspomaga leczenie dolegliwości stawów. Napary stosuje się też zewnętrznie. Służą do pielęgnacji i leczenia skóry. Ta roślina nie jest jedynym gatunkiem pierwiosnkowatych występującym w naszym kraju. W ogrodach uprawiane są też inne, jak chociażby tojeść orszelinowa, rozesłana, kropkowana czy tojeść bukietowa. Warto, zatem poświęcić im nieco więcej miejsca.

Tojeść kropkowana, orszelinowa, rozesłana i inne

Tojeść kropkowana jest ekspansywną byliną, przez co stosuje się ją do zadarniania dużych przestrzeni. Może dorastać do 120 cm wysokości, wytwarza dekoracyjne, jasnożółte kwiaty. Jej ciekawą odmianą jest kwitnąca od czerwca do sierpnia tojeść kropkowana „Alexander”. Ona z kolei osiąga wysokość 80 cm. Ma charakterystyczne zielone liście z kremowymi obrzeżami. Najlepiej rośnie na wilgotnych stanowiskach. Kolejną ciekawą propozycją jest tojeść orzęsiona(Lysimachia ciliata). Ta bylina ozdobna dorasta do 120 cm wysokości. W okresie kwitnienia wytwarza żółte kwiaty z czerwonymi znaczeniami. Tymczasem jej liście wyróżniają się orzęsionymi ogonkami. Polecane odmiany to „Firecracker”, „Purpurea”.

Ogromne walory dekoracyjne oferuje tojeść orszelinowa. W naturze rośnie w Japonii oraz Chinach. Spotyka się ją na nasłonecznionych zboczach górskich, w wąwozach i lasach. Dorasta do 80 cm wysokości, kwitnie od lipca do września. W tym czasie wytwarza białe kwiaty. Przyjmie się na każdym podłożu poza mocno piaszczystym i kamienistym. Najbardziej lubi stanowiska lekko zacienione lub nasłonecznione w pobliżu oczek wodnych. Ciekawa jest również tojeść bukietowa będąca naszym rodzimym gatunkiem. Osiąga 30-70 cm wysokości, pokrywa się jasnożółtymi kwiatami i lancetowatymi liśćmi.

Tojeść rozesłana(lysimachia nummularia) różni się od gatunków opisywanych powyżej. Jest to, bowiem bylina płożąca, której pędy osiągają około 60 cm długości. Gdy kwitnie, od czerwca do sierpnia, tworzy gęste runo. Sięga 5 cm wysokości i może z powodzeniem zastąpić tradycyjny trawnik. Ta roślina charakteryzuje się drobnymi, okrągłymi liśćmi. Żółte kwiaty z czerwonymi kropkami wyrastają w kącikach liści. Odmiany często uprawiane w ogrodach to między innymi tojeść „Aurea” i „Goldilocks”. Wstęp już za nami, czas, więc sprawdzić, jakie wymagania uprawowe ma ta tojeść płożąca.

Tojeść płożąca – stanowisko, uprawa, pielęgnacja

Tojeść płożąca w naturze rośnie nad brzegami strumieni i stawów. Rozwija się na wilgotnych łąkach i w lasach. Tojeść rozesłana jest też rośliną o wielu zastosowaniach ogrodowych. Może rosnąć na skalniakach, przy ścieżkach ogrodowych, na brzegach oczek wodnych. Dobrze czuje się pod drzewami, na rabatach i w kompozycjach pojemnikowych. Najlepiej rośnie i kwitnie na stanowiskach lekko zacienionych. Trzeba jednak pamiętać, że jest to gatunek ekspansywny. Jeśli pozostawi się ją samej sobie szybko rozprzestrzenia się w całym ogrodzie. Warto jednak zająć się jej uprawą a jej najważniejsze zasady opisujemy poniżej.

Lysimachia nummularia preferuje gleby wilgotne i żyzne. Zalecany odczyn powinien utrzymywać się w granicach obojętnego. Odmiana „Aurea” może rozwijać się na ziemiach lekko kwaśnych i zasadowych. Tojeść rozesłana nie powinna być sadzona w pobliżu innych roślin. Będzie, bowiem zajmować sąsiednie rabaty. Co ważne jest to gatunek w pełni mrozoodporny. Warto jednak okrywać pędy na zimę. Bez tego zabezpieczenia uschną i gdy przyjdzie wiosna będą musiały rosnąć na nowo od korzenia. Opisywaną tojeść zaleca się sadzić wprost do gruntu. Bardzo łatwo się rozmnaża, jej długie pędy samoistnie wypuszczają korzenie. Wymagania uprawowe za nami, czas na pielęgnację.

By bylina rosła prawidłowo trzeba dbać by miała stale wilgotne podłoże. Co prawda poradzi sobie z krótkimi przesuszeniami ziemi, lecz lepiej do nich nie doprowadzać. W pielęgnacji bardzo ważne jest regularne przycinanie pędów. Dzięki temu tojeść rozesłana nie zajmie sąsiednich rabat. Co ważne ta bylina jest odporna na przycinanie kosiarką. Jeśli zaś chodzi o nawożenie to przeprowadza się je sporadycznie, co kilka lat. Jeśli roślina zacznie słabiej kwitnąć jest to znak, że trzeba ją zasilić nawozem. I to w zasadzie wszystko w kwestii pielęgnacji. Widać, więc, że tojeść rozesłana nie sprawia większych problemów w uprawie. Zatem idealnie nadaje się do ogrodu.